Atık toplayıcı göçmen kadınlar: Güneydoğu Anadolu bölgesi örneklemi

Bu tez; zorunlu göç deneyimi yaşamış atık toplayıcı Suriyeli göçmen kadınların gündelik yaşam pratiklerini, emek deneyimlerini, kamusal alanda karşılaştıkları muhtemel sorunları ve uyum stratejilerini nitel araştırma yöntemi kapsamında fenomenolojik desen çerçevesinde incelemeyi amaçlamaktadır. Çalışma; göçmen kadınların atık toplayıcılığı sürecinde deneyimledikleri görünmeyen emek, güvenlik algıları, sağlık boyutu, kayıt dışı güvencesiz çalışma alanı, dayanışma ağları ve kadınlık halleri üzerine odaklanmaktadır. Göçmen kadınların hem göç sürecinin yol açtığı zorluklar hem de ağır bir iş kolu olan atık toplama işinde çalışmanın ortaya çıkardığı fiziksel, sosyal, güvenlik gibi risklerle nasıl baş ettikleri literatürde önemli bir araştırma boşluğudur. Çalışma, Türkiye'nin Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde atık toplayıcılığında özellikle kadınların toplumsal cinsiyet temelli deneyimlerini merkeze aldığı için literatüre katkı sağlama noktasında özgün bir niteliğe sahiptir. Çalışma grubunu, farklı yaş ve deneyimlere sahip atık toplayıcı göçmen kadınlar oluşturmaktadır. Araştırma bulguları; göçmen kadınların atık toplayıcılığına yönelmesinde dil bariyeri, güvencesiz çalışma koşulları, esnek çalışma zamanları ve ekonomik zorunlulukların belirleyici olduğunu göstermektedir. Çalışmanın bulguları, kadınların çalışma sürecinde fiziksel zorluk, güvenlik ve taciz endişeleri, sağlık riskleri ve sosyal dışlanma ile karşı karşıya kaldıklarını; buna karşın kolektif ilişkiler ve bireysel stratejiler geliştirerek bu risklerle baş etmeye çalıştıklarını ortaya koymaktadır. Çalışma; göç, toplumsal cinsiyet ve emek konularında literatüre katkı sunarak atık toplayıcı göçmen kadınların deneyimlerini görünür kılmayı hedeflemektedir. Ayrıca bu çalışmanın bulgularından hareketle; sosyal politika ve yerel yönetim uygulamalarına yönelik öneriler sunulmaktadır. Anahtar Kelimeler: Suriye, zorunlu göç, göçmen kadınlar, atık toplayıcılığı, görünmeyen emek.