Avrupa Birliği ülkelerinde ve Türkiye'de öğretmen yetiştirme sistemlerinin karşılaştırılması

Bu araştırmada, Avrupa Birliği Ülkelerinde ve Türkiye'de öğretmenyetiştirme sisteminin irdelenmesi amaçlanmıştır.Bu amaçla, Avrupa Birliği Ülkelerinden Almanya, Belçika, Fransa,Hollanda, İngiltere (Galler, Kuzey İrlanda), İspanya, İsveç, İtalya, Polonya veYunanistan ile Türkiye'de okulöncesi, ilköğretim ve ortaöğretime öğretmenyetiştirme sistemleri varolduğu biçimiyle ele alınmıştır. Bu yönüyle çalışma,betimsel bir araştırmadır.Araştırmada elde edilen bulguların bazıları şunlardır:1. Almanya, Belçika, Hollanda, İsveç, İtalya, Polonya, Yunanistan'da okulöncesi veilköğretim öğretmenliği yükseköğretim kurumlarında lisans düzeyinde verilirken;İspanya'da okulöncesi öğretmenlerinin bu alanda yüksek lisans yapmaları,ilköğretim öğretmenlerinin ise lisans düzeyinde eğitim almaları zorunludur.2. Ortaöğretim öğretmenliği eğitimi ise Hollanda, İsveç ve İtalya'da yüksek lisansdüzeyinde, Polonya'da lisans düzeyinde verilir. İngiltere (Galler ve Kuzeyİrlanda)'de öğretmenlik eğitimi lisans ve yüksek lisans düzeyinde verilir. Eşzamanlı lisans öğrencileri 3 yıl boyunca 24 veya 4 yıl boyunca 32 hafta eğitimalırlar. Yüksek lisans eğitiminde ilkokul öğretmenliği için adaylar 18,ortaöğretim öğretmenliği içinse 24 hafta eğitim alırlar.3. İtalya'da okulöncesi ve ilköğretim öğretmenliği iki yıl ortak derslerden ve iki yılokulöncesi veya ilköğretim öğretmenliği alanında eğitimle 4 yıllık eğitimigerektirir.4. Almanya, Belçika Hollanda, İngiltere, İspanya'da öğretmenlik eğitimindeneşzamanlı ve ardıl eğitim modellerinden her ikisi de uygulanır. İsveç, İtalya,Polonya ve Yunanistan'da ise öğretmenlik eğitiminde en fazla eş zamanlıeğitim modeli uygulanır.5. Belçika, İngiltere ve Polonya'da öğretmenlik eğitimi veren kuruluşlar adaylarınöğretmenlik eğitimine uygun olup olmadıklarını mülakat veya görüşme yoluylabelirlemeye çalışırlar.6. İngiltere'de öğretmenlik eğitimi programlarına giriş için adayların fiziksel vezihinsel olarak öğretmenliğe uygun olmaları şartı vardır. Öğretmenlik mesleğidersleri veren kurumlar, adayların çocuk ve gençlerle öğretmen olarak görevyapmalarına engel olacak ve göreve atanmalarını engelleyecek bir suçgeçmişlerinin olup olmadığını araştırmak zorundadır.7. Fransa, İtalya, Polonya ve Yunanistan'da öğretmenlik eğitimi müfredatınıngenel içeriğini Milli Eğitim Bakanlığı belirler.8. İngiltere'de kaliteli öğretmen statüsüne erişmek için, adayların; mesleki değerlerve uygulama ve öğretim yaptıkları alanda yeterli bilgi ve becerilere sahipolmaları gerekir.9. Belçika, Fransa, Hollanda, İngiltere, İsveç, İspanya, İtalya, Polonya veYunanistan'da öğretmenlik eğitimi alan adayların değerlendirilmeleri dersiveren öğretim elamanı tarafından değişik şekillerde gerçekleştirilen sınavlarlayapılır. Dersleri ve uygulama eğitimlerini başarılı bir şekilde tamamlamadanadayların öğretmenlik yapması mümkün değildir. Ayrıca İngiltere'deöğretmenlik eğitimi alan adaylara güçlü ve zayıf oldukları yönlerin belirtildiğiMesleğe Giriş Profili Belgesi verilir.10. Polonya'da öğrencilerin mezun olabilmeleri için diploma sınavına girmeleri vemezuniyet tezi yazıp savunmaları gerekir.11. Almanya'da bütün öğretmenlerin hizmet içi eğitim almaları şarttır. Almanya,Belçika, Fransa, Polonya ve Yunanistan'da eğitimden sorumlu bakanlık vehükümet, hizmet içi eğitim kurslarının içeriğini ve koşullarını oluşturmaklasorumludur.12. Almanya, Belçika, Fransa, Hollanda, İngiltere, İspanya, İtalya veYunanistan'da hizmet içi eğitim kurslarına katılma, öğretmenler için mesleki birunvan ve maaş bakımından bir etkiye sahip değildir. Ama düzenli olarak hizmetiçi eğitime katılmış olmak okul müdürlüğü gibi yüksek mevkiler için yapılanbaşvurularda pozitif bir izlenim verir.13. İsveç'te hizmet içi eğitim kurslarına katılan öğretmenlerin gelişimleri okulmüdürü tarafından onaylanırsa maaşlarında artış olabilir ve bir üst kademedeöğretim yapma olanağı bulabilirler.14. Belçika ve İspanya'da hizmet içi eğitim kurs ve faaliyetlerine katılım gönüllülüktemeline dayanır ve özellikle bulunduğu pozisyon için yeterli görülmeyenelamanların geliştirilmesine yönelik olarak verilir. İtalya ve İspanya'da isehizmet içi eğitim faaliyetlerine katılmak hem bir hak, hem de bir görevdir.Türkiye'de15. Öğretmenlik eğitimi bütünüyle Yükseköğretim Kurumunun sorumluluğundadırve üniversitelerin fakülteleri bünyesindeki bölümler aracılığıyla verilir.16. Öğretmenlik eğitiminde üniversiteler, düzeye ve alana göre farklılaşanöğretmenlik meslek bilgisi ve alan bilgisi derslerinden oluşan, zorunlu veseçmeli derslerinde olduğu ortak bir müfredat programı uygularlar.17. Yükseköğretim eğitimine kabul koşulları, öğretmenlik eğitimine girebilmekiçin gerekli koşullar ile aynıdır. Beden Eğitimi, Müzik, Resim gibi özel yetenekgerektiren alanlarda, adayların, ÖSS'den almış oldukları puanların yanındaüniversitelerin kendi bünyelerinde yapmış oldukların özel yetenek sınavında dabaşarılı olmaları gerekir.