Ayaktan ve yatarak takip edilen üriner sistem enfeksiyonu olan hastalarda dirençli mikroorganizma üremesi ve komplike edici faktörlerin karşılaştırılması

Amaç: Çalışmamızda üriner sistem enfeksiyonu (ÜSE) tanısı alan hastalarda ÜSE tipi, komplike edici ve risk faktörlerinin değerlendirilmesi, hızlı tanıda kullanılan idrarın biyokimyasal analizleri ve idrar kültürlerinin incelenerek her iki grupta karşılaştırılması amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Balıkesir Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Hastanesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji kliniğinde 01.01.2022-01.02.2024 tarihleri arasında yatarak ya da ayaktan olmak üzere ÜSE tanısı alan hastalar retrospektif olarak incelendi. Hastaların klinik ve demografik özellikleri, idrar kültüründeki patojenin Extended spectrum B-lactamase (ESBL) üretmesi ya da çoklu ilaç direnci (ÇİD) olması açısından karşılaştırıldı. Verilerin istatistiksel değerlendirmesi Statistical Package for the Social Sciences (SPSS) for Windows sürüm 25.0 kullanılarak yapıldı. Bulgular: Çalışmamızda ÜSE tanısı alan toplam 328 hasta değerlendirmeye alındı. Hastaların %62,8 (n=206) 'i ayaktan ve %37,2 (n=122)'si yatarak takip edilmiştir. Erkeklerin kadınlara göre (p=0.02) yatarak takip edilme oranının daha yüksek olduğu izlenmiştir. İdrar kültüründe en fazla tespit edilen patojenler, Escherichia coli %40,4, Klebsiella spp. %22,1 ve Pseudomonas spp %13,4 idi. Çalışmamızda idrar kültüründe üreme olan 230 hastanın kültürlerinde %57,9'unda ESBL pozitif, %42,1'inde ESBL negatif saptanmıştır. Erkek cinsiyet, kronik böbrek yetmezliği (KBY), ürolitiazis, ürolojik girişim öyküsü, antibiyotik kullanımı, hastane yatışı ve ÜSE öyküsü ESBL pozitif mikroorganizmalar açısından risk faktörü olarak sonuçlandı. Pseudomonas spp 'de diğer mikrooorganizmalara göre ve komplike ÜSE'de komplike olmayan ÜSE'ye göre ÇİD geliştirme daha yüksek bulunmuştur. Sonuç: ÜSE'nın sıklığı ve antibiyotik kullanımındaki artış göz önüne alındığında; doğru tanı, komplike edici faktörlerin detaylı değerlendirilmesi, uygun antibiyoterapi, takip şekli ve surveyans önem taşımaktadır. Bu çalışmada kendi hasta grubumuzda bu amaçla değerlendirmeler yapılmıştır. Anahtar Kelimeler: Üriner sistem enfeksiyonu, antimikrobiyal direnç, çoklu ilaç direnci.