Ayçiçeği (Helianthus annuus L.)'nde farklı gübre doz ve formlarının verim unsurları üzerine etkisinin incelenmesi

Bu çalışmada; ayçiçeği Deray çeşidine uygulanan farklı gübre doz ve formlarının (leonardit 100 kg/da, hümik asit 1lt/da, % 100 DAP 42 kg/da, % 100 Üre 12 kg/da, % 50 azaltıltılmış DAP 21 kg/da, % 50 azaltılmış Üre 6 kg/da) verim ve verim unsurları üzerindeki etkisinin incelenmesi, ayçiçeği bitkisi yetiştiriciliğinde en uygun gübre dozu ve formunun belirlenmesi, ayçiçeği bitkisi üretiminde kullanılan gübrelerin bitki boyu, spad değeri, 1000 dane ağırlığı, 100 tane iç ağırlığı, İç-kabuk oranı, ilk yaprak yüksekliği, gövde kalınlığı, tabla çapı, tohum eni, tohum boyu, yağ oranı, protein oranı, verim ve yapraklarda besin element içeriğine etkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Çalışma 2023 yılında Siirt Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarla Bitkileri Bölümü deneme alanında tesadüf bloklarında bölünmüş parseller deneme desenine göre kurulmuştur. Hümik asit, leonardit ve kimyasal ticari gübre uygulamaları ayçiçeği bitkisinin agronomik veriler, hasat sonrası tohumun makro ve mikro inceleme analiz sonuçları üzerine, yağ, protein, verim ve yaprakların besin maddesi içeriği üzerine istatistiki anlamda etkili olmuştur. Yağ oranı bakımından en yüksek değer % 35,65 ile kontrol uygulamasından, protein oranı bakımından en yüksek değer % 36,11 ile toprak düzenleyicilerden Leonardit uygulamasından, verim bakımından kimyasal gübre uygulamasından 335,68 kg/da ile %100 Üre + %100 DAP uygulamasından elde edilmiştir. Ayçiçeği tarımında, organik madde ve makro besin maddeleri bakımından fakir olan topraklarda, hümik asit ile leonardit gübre uygulamalarının yapılması bitki besin maddelerinin yarayışlılığını arttırdığı, toprağın kimyasal ve fiziksel durumunu iyileştirdiği verim ve kalite üzerine de olumlu etkide bulunduğu söylenebilir.