Azerbaycan'da okul müdürlerinin okul yöneticisi yetiştirme ve atama süreçlerine ilişkin algıları

Bu çalışmada Azerbaycan'da okul müdürlerinin okul yöneticisi yetiştirme ve atama süreçlerine ilişkin görüşleri belirlenmeye çalışılmıştır. Çalışmada nitel araştırma yöntemi, bütüncül tek durum çalışma deseni kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubu 2020-2021 eğitim öğretim yılında Bakü ilinin merkez ilçelerinde bulunan devlet okullarında görev yapan okul müdürleri oluşmaktadır. Ortaokulda çalışan 4 kadın ve 7 erkek olmak üzere toplam 11 okul müdürü araştırmanın çalışma grubunu oluşmaktadır. Görüşme formu, okullarda görev yapan okul müdürlerinin sayı kadar çoğaltılmış ve dağıtılmıştır. Sonuç olarak 11 görüşme formu değerlendirmeye alınmıştır. Katılımcıların belirlenmesinde, maksimum çeşitlilik örnekleme yöntemi kullanılmıştır (Yıldırım ve Şimşek, 2018). Verilerin analizinde yapılan görüşmeler sonucu tutulan notlar bilgisayar ortamında yazılı metinlere dönüştürülmüştür. Katılımcılar araştırmada kodlanarak yer almıştır. Araştırma verilerinin analizinde içerik analizi kullanılmıştır. Veri toplama aracı olarak, okul yöneticilerine çevrimiçi kanallar aracılığıyla ulaşılmıştır. Katılımcılarla Whatsapp uygulaması üzerinden görüşmeler yapılmıştır. Araştırmada yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. Katılımcılar için demografik bilgi formu kullanılmıştır. 2 bölümden oluşan görüşme formunun birinci bölümünde kişisel bilgilere, ikinci bölümünde ise yetiştirme ve atama süreçlerini okul müdürlerinin gözünden tespit etmek üzere kararlaştırılmış olan 2 soruya yer verilmiştir. Araştırma sonucunda, okul yönetiminin öğretiminde en önemli faktörlerden biri olan hizmet içi eğitimlerin, 2016 yılında Bakanlığın onayı ile Azerbaycan'da kurulan Eğitimcilerin Mesleki Gelişim Enstitüsü tarafından yürütüldüğü belirlenmektedir. Bu kurum, işbaşı eğitim programlarını ve içeriğini belirler, öğretim elemanlarını değerlendirilmek ve staj sürecini uygulamak, eğitim ihtiyaçlarını tespit etmek ve eğitimde yeniliklerin uygulanması sağlanmaktadır. Okul yöneticisi yetiştirme ve atama süreçlerine ilişkin olarak, okul yöneticilerinin zaman içerisinde kazanacakları tecrübe ile okul yönetimi, değerlendirme, denetim, yönetim hukuku, bütçe yönetimi gibi çeşitli konularla birlikte ilgili mevzuata da hâkim olmaları beklenmelidir. Milli Eğitim Bakanlığı sistemine dâhil olan genel eğitim kurumlarına müdür alımı, Bakanlık tarafından merkezi bir şekilde üç aşamalı bir yarışma ile şeffaflık ve tarafsızlık sağlanarak gerçekleştirilmektedir. Araştırma sonucu okul yöneticilerinin büyük bir çoğunluğu mevcut yönetici yetiştirme ve görevlendirme yönetmeliği ile ilgili tecrübelerini ve düşüncelerini paylaşmışlardır.