Bazı yeni pirazol sülfonamid türevlerinin sentezi ve insan eritrosit karbonik anhidraz izoenzimleri üzerine inhibisyon etkilerinin incelenmesi

Karbonik anhidraz (CA) (E.C 4.2.1.1) canlılarda karbondioksit ile suyun, bikarbonat ve hidrojene geri dönüşümü reaksiyonlarının tersinir olarak katalizlenmesini sağlayan, aktif merkezinde çinko iyonu bulunduran bir metaloenzimdir. İnsan göz dokusunda ve çeşitli dokularda dağılış gösteren bu enzim 16 adet izoenzime sahiptir. CA inhibitörleri aköz humorun fazla salgılanması sonucu meydana gelen yüksek göz içi basıncını (IOP) düşürdükleri için glokom hastalığının tedavisinde yaygın olarak kullanılmaktadır. Bu çalışmada, başlangıç bileşiğimiz olan 4-benzoil-1,5-difenil-1H-pirazol-3-karboksilik asit bileşiğinin SOCl2 ile etkileştirilmesinden açil klorürü elde edildi. Bu bileşiğin de çeşitli sülfonamitlerle reaksiyonundan yeni pirazol-sülfonamit türevleri (1-9) sentezlendi. Elde edilen bileşiklerin yapıları; IR, 1H-NMR ve 13C-NMR spektrumları yardımıyla aydınlatıldı. Sonrasında yeni sentezlenen pirazol sülfonamid türevi bileşiklerin (1-9) in vitro olarak hCA-I ve hCA-II izoenzimleri üzerine inhibisyon özellikleri araştırıldı. Kinetik çalışmalar sonucu enzim aktiviteleri belirlendi. Karbonik anhidraz enziminin esteraz aktiviteleri bileşiklerin inhibisyon etkilerini belirlemek için ölçüldü. IC50 değerleri, %Aktivite-İnhibitör grafikleri çizilerek hesaplandı ve Ki sabitleri Lineweaver-Burk grafikleri çizilerek belirlendi. Esteraz IC50 değerleri hCA-I için 0,182-57,988 μM arasında, hCA-II için 0,023-6,410 μM arasında bulundu. Ki değerleri de hCA-I için 0,052-41,530 μM arasında, hCA-II için 0,003-4,431 μM arasında bulundu.