Belediye örgütlü yerleşmelerde gerçekleştirilen nüfus sayımlarına eleştirel bir bakış: Afyonkarahisar örneği

Ülkemizde modern anlamda nüfus sayımının ilki 1927 yılında, sonuncusu ise2000 yılında olmak üzere on dört genel nüfus sayımı gerçekleştirilmiştir. Sayımlar,bu konuda gerekli deneyim, fiziki alt yapı ve yetişmiş elemana sahip olan ülkemizinen köklü ve uzmanlaşmış kurumlarından birisi olan D. .E.(Devlet statistikEnstitüsü)- Türkiye statistik Kurumu (TÜ K) tarafından, Birleşmiş MilletlerÖrgütü'nün standartlarına uygun olarak gerçekleştirilmektedir. Türkiye nüfusununekonomik, sosyal, kültürel ve demografik konulardaki niteliklerini, ülkemizin idaribölünüşüne göre tam ve doğru olarak belirlemek amacıyla gerçekleştirilen busayımlar, gerek bilimsel çevreler gerekse kamuoyu tarafından çeşitli eleştiri vetartışmalara konu olmaktadır. Bu durumu, 1997 Genel Nüfus Tespiti ve 2000 GenelNüfus Sayımı da içermektedir. Eleştirilere konu olan daha çok ilçe merkezleri vebelediye örgütlü yerleşmelerin nüfus miktarlarının doğruluk derecesidir.Yapılan bu çalışmada, D. .E. (TÜ K) tarafından üretilen nüfus istatistiklerinindoğruluk derecesi, nüfus istatistiği konusunda sağlıklı ikinci kaynak olan E.T.F. (EvTespit Fişleri) tarafından test edilmektedir. Bu tür bir çalışmanın ülke genelineuygulanması zor olduğu için Afyonkarahisar örneği ile sınırlandırılmıştır. Eldeedilen verilere göre, özellikle Belediye Örgütlü Yerleşmelerin nüfus miktarlarındaanormal farklılıklar olduğu ve gerçeği yansıtmadığı tespit edilmiştir. Bunun enönemli nedeni nüfus sayımlarının spekülatif hareketlere maruz kalması başta olmaküzere, güncelliğini yitirmesi, ihtiyaçlara cevap verememesi gibi pek çok sorunuberaberinde getiren 1580 sayılı Belediye Kanunuydu. Bütün bunlardan dolayıBelediye Kanunu yeniden düzenlenerek 5393 Sayılı Belediye Kanunu yürürlüğekonmuştur. Fakat yeni belediye kurulmasındaki nüfus miktarı ve merkezi bütçedentoplam nüfus miktarına göre verilen payı düzenleyen maddeler değiştirilmelidir.Bunun yanında; sayımda görevli personelin sayım sonucunu etkilemeyecek şekildekurallara uygun hareket etmesi ve ülke halkının nüfus sayımının amacınıngerekliliği konusunda bilinçlendirilmesi sorunun çözümünü kolaylaştıracaktır.