The carnivalesque in ben jonson`s three city comedies: volpone, the alchemist and bartholomew fair

Özet Ben Jonson'ın Üç Şehir Komedisindeki Karnaval Özellikleri Gül Kurtuluş İngiliz Edebiyatı Doktora Tezi Tez Yöneticisi : Dr. Marcia Vale Mart, 1997 Karnaval düşüncesi Bakhtin'in Rabelais and His World adlı kitabında incelenmiş ve karnaval resmi olarak belirlenmiş bir zaman dilimi olarak tanımlanmıştır. Bakhtin eserinde, bu belirli devrede bütün dogmaların ve öğretilerin, baskın kültürün yerleştirdiği tüm kalıp ve ideolojilerin geçici olarak altüst edilebileceğim göstermiştir. Bu tür bir anlayış ya dini törenlerin gülünç hale sokulması gibi dine karşı saygısızlıkla sonuçlanmaktadır, ya da krallık makamıyla dalga geçilmesi, efendi uşak rollerinin tersine dönmesi ve benzeri olaylarla devlete ihanet niteliğinde toplumsal düzenin yıkılıp bozulması gibi faaliyetlerle sonuçlanmaktadır. Bundan başka, karnaval, belirli bir kültürün ideolojileri doğrultusunda ayrı tutulan komik veya komik olmayan, kutsal veya kutsal olmayan, ölüm veya yaşam, yönetenler veya yönetilenler ve buna benzer grupların birbirine karışıp birleşmesine olanak tanır. Bakhtin'e göre, karnavalın avantajı, baskın kültürün niteliklerini, çoğunluktaki insanların özelliklerini, kültür içindeki bölünmeleri, sınıf farklarım, değişik değer yargılarım ve değer yargılarındaki farkhlaşmalan akla getirmesi ve hatırda tutmaya yardımcı olmasıdır. Bakhtin, karnavalı gerçek bir sosyo-kültürel olay olarak benimser. Bakhtin'in karnaval incelemesinde yüksektekiyle alçaktaki, resmi olarak kabul görenle görmeyen, garip ve gülünç olanla ideal olan arasındaki simgesel zıtlıklar çarpıtılıp tekrar biçimlendirilebilir. VIBen Jonson'in komedilerinde de toplumda yüksek makamlarda olanlarla aşağıda olanların simgesel sınırlan ele alınmıştır. Jonson komedilerinde sosyal sınıflandırmanın boyutlarını incelemeyi amaçlamıştır. Karakterler hem lağımcılar ve yeraltı dünyasında yaşayanlar gibi toplumda alt sınıfı oluşturan insanları hem de avukatlar, zengin efendiler, doktorlar gibi üst sınıfa ait kişileri temsil ederler. Böylece, Jonson eserlerinde onyedinci yüzyılın ilk yarısında toplumda gelişen politik ve toplumsal değişimleri yorumlamıştır. Onun oyunlarında karnavalın hoşgörülen rahatlığı temsil edilmiştir, ki bu yerleşik düzene karşı bir çeşit isyandır. Ancak yine de Jonson'in komedilerinde betimlediği karnaval, yerleşik düzeni korumayı ve hatta güçlendirmeyi amaçlamaktadır. Bu, alttakilerin üst sınıftakiler tarafından toplumsal olarak kontrol edilme biçimidir. Karnaval süresince dünya tersine dönmüş ve roller değişmiş gibi görünse de aslında seçilen ve başa geçirilenler varolan durumu tekrar sağlamlaştırır. Dolayısıyla Ben Jonson'in komedilerinde karnaval ruhu sosyal isyan için bir araçtır; fakat aynı zamanda bu isyanı dizginleyen, disiplin altına alan bir yöntemdir. Bakhtin'in karnaval düşüncesi Ben Jonson'in komedilerindeki sosyo-kültürel ve politik içeriğin incelenmesinde büyük önem taşır. Bakhtin'in kuramı Jonson'in komedilerine olağandışı bir bakış açısı getirilmesine olanak sağlar. Bu çalışmanın amacı, Bakhtin'in karnavalın önemini ortaya çıkaran buluşuyla Ben Jonson'nın önde gelen üç komedisini bağdaştırmaktır. vu