Bilişim sektöründe Ar-Ge yatırımlarının ekonomik büyümeye etkisi: Türkiye örneği (2006-2016)

Bu çalışmada günümüzde gelişmiş ülke ekonomilerinin önemli bir sektörü olan bilişim sektörü ele alınmış ve bilgi ekonomisi anlatılmıştır. Çalışmada İnovasyon ve Ar-Ge kavramlarının önemine değinilerek İnovasyon temelli ekonomi sonucunda başarılı olan ülkelerden örnekler sunulmuştur. Çalışmada Türkiye'de Bilişim Sektörünün gelişimi incelenmiş ve Türkiye'de Bilişim sektörüne yapılan teşviklerin sektörün gelişimi üzerindeki etkileri incelenmiştir. Çalışmanın yöntem bölümünde Ar-Ge yatırımlarının ekonomik büyümeye etkisi üzerine bir analiz yapılmıştır. BİT sektörü girdileri esas alınarak Türkiye ve diğer gelişmiş ülkelerin verileri karşılaştırılmıştır. Yapılan analizde şu bulgulara ulaşılmıştır. Araştırmada ekonometrik bir model üzerinde çalışılmıştır. Çalışmada 2006 ile 2016 yılları arasında Ekonomik büyüme üzerinde Ar-Ge harcamalarının etkisi incelenmiştir. Bu amaçla Ekonomik büyüme ve patent başvuruları değişkenleri World Banktan, Ar-Ge harcamaları değişkeni ise Eurostattan elde edilmiştir. Ayrıca on beş ülke verisi kullanılmıştır. Bu ülkeler, Avusturya, Belçika, Çek Cumhuriyeti, Çin, Güney Kore, Danimarka, Finlandiya, Almanya, Macaristan, Hollanda, Portekiz, Romanya, İspanya, Türkiye ve Birleşik Krallıktır. Bu ülkelerin ekonomik büyümelerinin Ar-Ge harcamalarından ne yönde etkilendiği panel veri analizi yöntemi ile incelenmiş ve modelin varsayım testleri yapıldıktan sonra varsayımların sağlanmadığı görülmüştür. Bu yüzden dirençli tahminciler kullanılmış ve yorumlanmıştır. Ar-Ge harcamalarının ekonomik büyüme üzerindeki etkisi incelenirken literatürde ilişki olarak görülen patent başvuruları değişkeni de modele dahil edilmiştir. Elde edilen sonuçlar beklenildiği gibi çıkmış, ekonomik büyümenin Ar-Ge harcamaları ve patent başvurularından pozitif yönde etkilendiği görülmüştür. Ar-Ge harcamalarındaki %1'lik bir artış ekonomik büyümeyi %0.96 artırmaktadır. Patent başvurularındaki %1'lik bir artış ekonomik büyümeyi %0.002 artırmaktadır. Elde edilen bu bulgular Ar-Ge harcamalarının ekonomik büyüme üzerindeki etkisinin patent başvurularından daha fazla olduğunu göstermektedir. Burada Ar-Ge harcamaları patent başvurularından daha fazla ekonomik büyümeyi pozitif etkilediği görülmektedir. Ekonomik büyümeye olumlu etkisi olan BİT sektörünün gelişimi için Ar-Ge harcamaları artırılmalı özel sektöre bu konuda teşviklerle devlet destekleri yapılmalıdır.