Bilişim suçlarının bilirkişilik uygulamaları yönünden değerlendirilmesi

ÖZET Günümüz teknoloji dünyasında en hızlı ilerleme ve değişimi bilişim sistemlerinin kullanımında yaşamaktayız. Öyle ki içinde bulunduğumuz bu zaman diliminde, sanal dünyanın tüm insanlığın kaderini tek başına belirlemeye muktedir bir güç haline geldiğini gözlemlemekteyiz. Bu etkinin pek çok yüzü ve açısı olduğu bir gerçekse de, bizce varlığını en etkileyici bir şekilde insanlığın suç eylemlerini icrası yönünden hissettirmektedir ve gelecekte de maalesef şiddetini arttırarak hissettirmeye devam edecektir. Bu ilerlemeye karşı hızlı ve etkili bir biçimde önlemler alınması ve yaptırımlar getirilmesi zaruridir. Çalışmamızda; bilişim suçları kapsamına; bilişim alanındaki suçlar, internete özgü eylemler ve internet aracılığıyla gerçekleştirilen eylemler dahil edilmiştir. Çalışmamızın genel bilgiler kısmında, öncelikle tanımlamalar yönünden açıklamalar yapmak yoluna gidilmiş; bilişim ve bilişim sistemleri kavramları açıklanarak bilişim alanında işlenen suçlara dair izahatlara yer verildikten sonra, internet kavram ve tarihçesine, ardından internete özgü eylemler ile internet aracılığıyla işlenen suçlar konularına değinilmiştir. Devamla, adli bilişim kavramı, çalışma alanları ve safhaları üzerine incelemelere yer verilmiş; mevzuatımızdaki adli bilişime dair düzenlemeler ile bilirkişilik uygulamaları irdelenmiştir. Bu kapsamda; 2009 -2011 yılları arasında Adli Tıp Kurumu Fizik İhtisas Dairesi tarafından bilirkişilik hizmeti verilen dosyalar istatistik yöntemi kullanılmak suretiyle tek tek incelenmiştir. Özellikle suçun bu süreç içerisindeki artışı ve suçlu profili, suç tipinin teknik bilgi gerektirip gerektirmediği, işlenen suç tipi, ihlal edilen hak ve zarar nevi, suçun işlendiği yer, suçta kullanılan materyal gibi bulgular yönünden bunların dağılımlarına dair tespitler ile verilen hizmete göre ekspertiz sayısı, dosyanın gönderildiği merci, dosyanın geldiği yer, hizmet verilip verilemediği ve gelen dosyalar için hizmet verilememe nedenine ilişkin daha çok bilirkişilik uygulamalarını ilgilendiren noktalara dair tespit ve değerlendirmeler yapılması amaçlanmıştır. Aynı zamanda adli bilişim alanındaki bilirkişilik hizmetleri yönünden uygulamada eksiklikler barındıran, iyileştirilmesi gereken hususlara işaret edilmeye çalışılmıştır. Bu istatistiklere, Adli Tıp Kurumu Fizik İhtisas Dairesi'ne adli bilirkişilik hizmeti talebiyle 2012 – 2016 yılları arasında gönderilen dosyalara ait sayısal veriler ile 15 Temmuz 2016 darbe girişimi sonrası savcılık ve mahkemelerde adli bilişimle ilgili resmi bilirkişilik talebinin çok fazla artması nedeniyle kurulmuş olan Adli Tıp Kurumu Adli Bilişim İhtisas Dairesi'ne 2017-2018 yılları içerisinde gelen dosyalara ait sayısal veriler de çalışmamız kapsamına alınmıştır. Bu suretle; 2009 – 2018 yıllarını kapsayacak 10 yıllık bir sürece yayılan adli bilirkişilik talebindeki artışın tespit edilmesi amaçlanmıştır. Temennimiz, çalışmamızın ortaya çıkardığı veriler ile anlamlı ve kayda değer sonuçlar sunabilmek, bilakis suç artışını göz önüne serebilmek ve özellikle bilirkişilik uygulamalarının iyileştirilmesi ve bu hizmetlerin sağlıklı olarak icra edilebilmesi için olmazsa olmaz gerekliliklerin tespiti ve temini yönünde fikir üretebilmeyi başarmaktır. Anahtar Kelimeler: Bilişim Suçları, İnternet Suçları, Adli Bilişim, Bilirkişilik Uygulamaları, Adli Tıp Kurumu