Bir üniversite hastanesinin kulak burun boğaz polikliniğine başvuran hastaların musculus masseter ile os mandibula'larının antropometrik ölçümlerinin MR görüntüleri kullanılarak değerlendirilmesi

Amaç: Kemikler insan vücudundaki hareketsiz yapılar değildir; bir yaşam süresi boyunca değişmeye devam ederler. Alman anatomist ve cerrah Julius Wolff, strese bağlı olarak kemiğin yeniden şekillenmesinin doğasını açıklayan bir yasa geliştirdi. Wolff Yasası, kemiklerin mekanik yükleme derecesine uyum sağlayacağını, böylece yüklemedeki artışın iç süngerimsi kemiğin mimarisinin güçlenmesine ve ardından kortikal tabakanın güçlenmesine neden olacağını belirtir Kas kalınlığının kemik morfolojisi üzerindeki etkisi, bu bağlamda Wolff yasası ile açıklanabilir. Bu yasa, kemiğin iç yapısı ve şeklinin fonksiyonla yakından ilişkili olduğuna işaret etmekte ve kemik şekli ile kas fonksiyonu arasındaki ilişkiyi tanımlamaktadır. Çiğneme kası fonksiyonunun kraniyofasiyal büyümenin temel mekanizmaları üzerindeki önemi, çeşitli hayvan ve insan deney çalışmalarında gösterilmiştir. Klinik çalışmalar çoğunlukla kuvvetle, bu kasların elektromiyografik (EMG) aktivitesinin ya da bilgisayarlı tomografi, manyetik rezonans görüntüleme (MRI) ve ultrasonografi aracılığıyla kesit kalınlığının ölçülmesi yoluyla yapılmaktadır. Masseter kas kalınlığı sagittal büyümeyi arttırırken çenelerin vertikal büyümesini sınırlamaktadır. Yüzü daha yatay bir düzende büyütme eğilimindedir Aynı zamanda yaş, cinsiyet ve etnik köken de mandibular yapıda farklılıklar ortaya koymaktadır. Bu tez çalışması, masseter kasının kalınlığı ve hacmi ile mandibular kemik arasındaki ilişkiyi ve mandibulanın morfolojik özelliklerini detaylı bir şekilde inceleyerek, bu anatomik yapıların fonksiyonel önemini anlamayı amaçlamaktadır. Gereç ve Yöntem: Bu sebeple KTU Radyoloji ABD'ndan 18-65 yaş arası 46 yetişkinin (23 Kadın 23 Erkek) baş boyun MR görüntüleri alınarak restrospektif olarak incelendi. Görüntüler PACS sisteminden DICOM formatında alınarak ölçüm yapmak amaçlı ITK-SNAP programına aktarıldı. Burada hem masseter kalınlığı ve hacmi ayrı ayrı hesaplandı hem de mandibular kemiğe ait ''kondil açısı'' ''kondil alanı'' ''intergonial mesafe'' ''kondiller arası uzaklık'' gibi parametreler ölçüldü. Bulgular: İstatistiksel analizlerle hastaların masseter kalınlığı ölçümleri ile intergonial mesafe ölçümleri arasında pozitif yönde, orta düzeyde ve anlamlı ilişki elde edildi (p<.05). Hastaların masseter hacmi ölçümleri ile intergonial mesafe ölçümleri arasında pozitif yönde, orta düzeyde ve anlamlı ilişki elde edildi (p<.05). Ayrıca hastaların masseter hacmi ölçümleri ile kondil alanı ölçümleri arasında pozitif yönde, düşük düzeyde ve anlamlı ilişki elde edildi (p<.05). Cinsiyete göre hastaların kondil alanı, intergonial mesafe masseter kalınlığı ve hacmi ölçümleri arasında anlamlı farklılık elde edildi (p<.05). Sonuç: Bulduğumuz sonuçlar üzerinden masseter kas kalınlığının ve hacminin mandibular gelişim parametrelerinden intergonial mesafe ile ilişkili olduğunu gözlemledik.Aynı zamanda masseter kas hacmi ile kondil alanı ölçümleri arasında da pozitif korelasyon mevcuttur.Ayrıca erkeklerde bütün parametre ortalama değerleri kadınlardan daha yüksek bulunmuştur.Bu çalışmamızın hem mandibular kemik gelişimi üzerine etkili faktörlere ışık tutması hem de masseter kas kalınlığı haricinde masseter kas hacmini de değerlendirmesiyle literatüre katkı sağlayacağını düşünmekteyiz.