Blokzincir teknolojisi ve kripto varlıkların 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu kapsamında değerlendirilmesi

Blokzincir teknolojisi ve dolayısıyla ilk kripto varlığın tarih sahnesine çıkışı, 2008 yılında internet aleminde takma ismi Satoshi Nakamoto olarak bilinen bir kişi veya grubun, "Bitcoin" isimli blokzincir ağının ilk bloğunu kazması ile gerçekleşmiştir. Kriptografi ve dağıtık defter teknolojileri alanında daha eskiden çeşitli çalışmalar yapılmış olsa da kendisinden önceki tüm mevcut deneyimleri birleştirerek ortaya çıkan blokzincir teknolojisi, tüm dünyada özellikle finans sektörü başta olmak üzere birçok alan için bir odak noktası haline gelmeyi başarmıştır. Ülkemizde de özellikle son zamanlarda çok güncel, ilgi çeken bir konu olan blokzincir teknolojisi ve -kripto varlıklar başta olmak üzere- içerdiklerine, kanaatimizce ceza hukuku açısından bir yaklaşım kazandırma ihtiyacı oluşmuştur. Nitekim ülkemizde birçok kişi tarafından bir yatırım aracı olarak görülen kripto varlıkların ve bu varlıkların oluşumunun temeli olan blokzincirin, korunması gereken hukuki değerlerin içerisinde olduğu hususu tartışmasızdır. Ancak blokzincirin, kripto varlıkların hukuki niteliği ve bunlara hukuki açıdan nasıl bir yaklaşım sergilemek gerektiği hususu, öğretide tartışmalıdır. Tartışmanın temelinde kripto varlığın hukuki niteliğini belirleyen bir düzenleme olmaması yatmaktadır. Bu tartışma, kripto varlıklar ve blokzincirin çeşitli suç düzenlemeleri bakımından tipe uygun olup olmadığı meselesi de dikkate alındığında, ceza hukuku bakımından da değerlendirilmesi gereken bir problem haline gelmiştir. Bu sebeple blokzincirin ve içerdiklerinin hukuki niteliklerinin belirlenerek, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nda düzenlenen mevcut suçlar bakımından tipe uygun olup olmadığı ve ayrıca yeni bir suç tipine gereksinim olup olmadığı hususları çalışmamızın ana odak noktalarını oluşturmaktadır. Bu çerçevede, çalışmamızda öncelikle blokzincir teknolojisi ve kripto varlıklar başta olmak üzere ilgili öğelerin teknik boyutu, hukuki boyutunu daha iyi değerlendirmek amacıyla bir hukukçu gözüyle incelenmiştir. Sonrasında bu teknolojinin ve kripto varlıkların çeşitli açılardan hukuki nitelikleri irdelenmiş, ülkemizde ve dünyada gerçekleşen düzenleme çalışmalarına değinilmiş, hukuki nitelikleri bakımından kendi kanaatimize yer verilmiştir. Son olarak bu teknoloji ve içeriği, kanaatimizce belirlenen hukuki nitelikleri de esas alınarak ceza hukuku bakımından incelenmiştir. Çalışma konusunun ceza hukuku boyutu, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nda yer alan suç tipleri ile sınırlandırılmıştır. Blokzincir ve kripto varlıkların belirlediğimiz hukuki niteliği de baz alınarak, öncelikle blokzincir ve içerdikleri bağlamında yeni bir suç tipine gereksinim olup olmadığı değerlendirilmiştir. Blokzincir ve kripto varlıklarla ilişkili olabilecek suçlar, bir sınıflandırmaya tabi tutulmuştur. Bu sınıflandırma bağlamında belirtilen suçlar, blokzincir dışındaki genel görünümlerine ilişkin öğretideki görüşler de dikkate alınmak suretiyle blokzincir ve içeriği açısından incelenmiş, bu suç tiplerinin blokzincirdeki görünümleri ve nasıl bir yaklaşım sergilenmesi gerektiği konusundaki kanaatlerimize yer verilmiştir.