Butik pastacılık ürünlerinde renk ve şeklin lezzet algısına etkisi: Duyusal analize dayalı karşılaştırmalı bir değerlendirme

Bu çalışmanın amacı, farklı renklerde (pembe, turuncu, yeşil) ve geometrik şekillerde (yuvarlak, kare) tasarlanmış butik pastacılık ürünlerinin (cupcake, butik çikolata ve şeker hamurlu kurabiye), duyusal analiz yöntemi ile lezzet algısı üzerindeki etkilerinin karşılaştırmalı olarak değerlendirilmesidir. Tüketici tercihleri giderek daha fazla görsel unsurlar tarafından yönlendirilmektedir. Bu çalışma, özellikle butik pastacılık sektöründe ürün tasarımının lezzet algısını nasıl şekillendirdiğini ortaya koyarak, renk ve şeklin lezzet algısı üzerindeki etkilerinin araştırılmasının, butik pastacılık sektöründe tüketici deneyimini ve ürün geliştirme süreçlerini anlamak açısından önemli bir katkı sağlamaktadır. Araştırma, deneysel tasarım modeli kullanılarak gerçekleştirilmiş ve duyusal analiz yöntemi temel alınmıştır. Karma yöntem benimsenmiş olup, hem nitel hem de nicel veriler toplanmıştır. Veriler, 14 yarı eğitilmiş panelistin 9 dereceli hedonik skala ile yaptığı değerlendirmeler ve nitel görüşleri temel alınarak incelenmiştir. Friedman testi ve Wilcoxon işaretli sıralar testi kullanılarak istatistiksel analizler yapılmıştır. Araştırma bulguları, ürünlerin şekil ve renk farklılıklarının lezzet algısını etkileyebildiğini göstermiştir. Yuvarlak ve beyaz (doğal) renkli ürünler, tüketiciler tarafından daha yüksek beğeni alırken, kare şekilli ve koyu (yapay) renkli ürünlerin algılanan lezzet skorlarının nispeten düşük olduğu gözlemlenmiştir. Sonuç olarak aynı aromaya sahip olmasına rağmen, şekil ve renk değişimlerinin duyusal algıyı köklü şekilde etkilediği tespit edilmiştir. Görselliğin duyusal algı üzerindeki etkisi dikkate alındığında, butik pastacılık sektöründe estetik unsurların lezzet deneyimiyle bütünleşik bir stratejiyle ele alınması önerilmektedir.