Çağdaş tabak tasarımında Samsat motiflerinin kullanımı ve örnek uygulamaları

Seramik, insanlık tarihi ile birlikte başlamış ve ateşin bulunmasıyla yaygınlaşmıştır. Günümüze kadar yaşamış çeşitli uygarlıklarda görülen ve pek çok örneği olan seramik, yapılan arkeolojik araştırmalar sonucunda insanlık tarihine ışık tutmuştur. Güney Doğu Anadolu'da bulunan Samsat Höyüğü'nün en belirgin özelliği, Fırat nehrini geçişinde kullanılan ana merkezlerinden biri olmasıdır. Kısa aralıklarla farklı uygarlıkların egemenliklerinde kalan Samsat, Atatürk Barajı kurtarma kazıları projesiyle ortaya çıkarılan M.Ö. 5000-3000 yıllarına ait çeşitli ve zengin seramik eserlerle önem kazanmıştır. Orta Çağ, Helenistik ve Roma, Demir, Geç ve Orta Tunç (Hitit) çağları olmak üzere Samsat Höyük'te dört evre bulunmuştur. Araştırmanın İlk bölümünde; Adıyaman ili, Samsat Höyüğü'nün konum ve önemi, Adıyaman müzesi ile ilgili kısa bilgiler verilmiştir. İkinci bölümde, tez konusu olarak ele alınan Orta Çağ, Helenistik ve Roma dönemlerine ait kısa bilgiler ve bu dönemlerin seramikleri hakkında kısa bilgiler yer almaktadır. Üçüncü bölümde, müzede sergilenen ve depo seramikleri hakkında işlevsel, sanatsal ve estetik özellikleri öne çıkan seramikler incelenmiş ve bunlara ait bilgiler verilmiştir. Çalışmanın dördüncü bölümünde, araştırma kapsamında elde edilen tüm veriler ışığında, tez çalışmalarının üretim süreçlerine yer verilmiştir. Samsat seramiklerinin motiflerinden esinlenerek üretilen tez çalışmalarında farklı teknikler kullanılmış ve bunlara ait bilgiler kısa olarak açıklanmıştır. Son bölümde ise, Samsat seramik motifleri, çağdaş seramik tasarım ilkelerine göre yeniden yorumlanmış, çini ve seramik tabak olmak üzere iki kategoride üretilmiştir. Çalışmalarda o dönemleri yansıtan ortak bir sanatsal anlatım dili oluşturulmuştur. Tez kapsamında 30 çalışma yapılmış ve 20 çalışma seçilmiştir. Bu çalışmaların teknik ve plastik sanat analizleri yapılmış ve tezde görseller eşliğinde verilmiştir. Araştırmanın sonuç bölümünde ise, bulgular tartışılmış ve günümüz çağdaş seramik anlayışına yeni bir bakış açısı kazandırılmaya çalışılmıştır. Anahtar Kelimeler: Samsat, Orta Çağ İslam Seramikleri, Tabak ve Motif