Çeşitli kaynaklardan probiyotik mikroorganizmaların izolasyonu, identifikasyonu ve antimikrobiyal aktivitelerinin belirlenmesi

Probiyotikler sağlık üzerinde olumlu etkileri olan ve sindirim sistemini düzenleyen canlı mikroorganizmalardır. Laktik asit bakterileri, en önemli probiyotik mikroorganizmalar arasında yer almakta olup bağırsak sağlının iyileştirilmesinde önemli rol oynamaktadır. Bu bakteriler farklı konsantrasyonlarda asit, safra ve fenol gibi stresli koşullara direnç gösterebilmesi ve çeşitli metabolitleri üretebilmeleri nedeniyle probiyotik mikroorganizma olarak değerlendirilmektedir. Bu çalışmanın amacı; hurma, kuru incir, kayısı, yoğurt, sirke ve turşu gibi çeşitli gıda maddelerinde bulunan probiyotik mikroorganizmaların izole edilmesi, tanımlanması ve bazı probiyotik özelliklerinin belirlenmesidir. İzolasyon için MRS (De Man, Rogosa ve Sharpe) agar ve broth besiyerleri kullanılmıştır. Örnekler, 37 °C'de 24-48 saat inkübe edilerek farklı morfolojilere sahip koloniler seçilmiş ve saf kültürler elde edilmiştir. Toplamda 10 izolat saf kültür olarak elde edilmiş, bu izolatların probiyotik özellikleri incelenmiş ve probiyotik özelliklere sahip olanların moleküler yöntemlerle identifikasyonu yapılmıştır. Sonuç olarak, 10 izolat içinde bir tanesi gram negatif diğer dokuz tanesi gram pozitif olarak saptanmıştır. Katalaz testi sonuçlarına göre, 10 izolatın sekizinin katalaz pozitif ve iki tanesinin de katalaz negatif olduğu tespit edilmiştir. Gram pozitif ve katalaz negatif olan izolat 3 ve 6'nın moleküler yöntemlerle tanımlaması yapılmış ve bu izolatların probiyotik özelliklerinin belirlenmesi için asit toleransı, safra ve fenol toleransı, hemolitik aktivite, antibiyotik duyarlılığı ile antimikrobiyal aktivite testleri yapılmıştır. Asit toleransı testi sonuçlarına göre izolatlar pH 3 koşullarında üreme göstermiştir. Safra tuzu toleransı testinde her iki izolat da yüksek konsantrasyonlara karşı güçlü bir direnç sergilemiştir. İzolat 3 artan fenol konsantrasyonlarına karşı kararlı bir üreme profili sergileyerek dirençli bir yapı ortaya koymuştur. Antibiyotik duyarlılık testlerinin sonucunda izolat 3'ün gentamisine karşı orta düzeyde duyarlılık gösterdiği, izolat 6'nın ise dirençli olduğu; her iki izolatın da vankomisine karşı dirençli olduğu belirlenmiştir. Her iki izolat da eritrositleri parçalama yeteneğine sahip olmayıp hemolitik aktivite göstermemiştir. Çalışmada kullanılan izolatların antimikrobiyal aktivite sergilemediği gözlemlenmiştir. Moleküler tanımlama sonucunda izolat 3 ve 6 sırasıyla Leuconostoc mesenteroides ve Lactobacillus paracasei olarak tanımlanmıştır.