Çocuk romanlarında tematik dönüşüm (18-20. yüzyıl)

Çocuk edebiyatı; merkeze çocuk ve çocukluk kavramlarını alan, çocuğun hayatı keşfetme serüvenine rehberlik eden yazınsal ürünler olarak karşımıza çıkmaktadır. Çocuk edebiyatının odağı çocuk üzerinedir. Dolayısıyla çocuğun ilgi, ihtiyaç, hayal dünyasını dikkate almak suretiyle çocuğun dünyasına girmeye ve ona yol göstermeye çalışmaktadır. Aynı zamanda çocuğun düzenli kitap okuma becerisinin gelişmesini sağlayarak onda estetik zevklerin gelişmesini ve hayatının sonraki evrelerinde gerek okuma gerek sosyal bağlamda doğru ve sağlıklı seçimler yapmasını sağlamaktadır. Araştırmada incelenen eserler; 18, 19 ve 20. yüzyılda kaleme alınan toplam on üç çocuk romanı ile sınırlı tutulmuştur. Nitel araştırma yoluyla yapılan çalışmada bulgulara doküman analizi ile ulaşılmıştır. Yüzyıllara göre çocuk eserlerindeki tematik dönüşüm unsurlarının incelendiği çalışmada; 18. yüzyıl için Daniel Defoe'nin Robinson Crusoe, Jonathan Swift'in Güliver'in Gezileri; 19. yüzyıl için Jules Verne'nin Dünyanın Merkezine Yolculuk, Johanna Spyrı'nin Heıdı, Carlo Collodi'nin Pinokyo, Lewis Carroll'un Alice Harikalar Diyarında, Robert Louis Stevenson'un Define Adası ve 20. yüzyıl için Michael Ende'nin Momo, Eleanor H. Porter'in Pollyanna, James Matthew Barrie'nin Peter Pan, Gülten Dayıoğlu'nun Işın Çağı Çocukları, Antoine de Saint Exupery'nin Küçük Prens, Jose Mauro de Vasconcelos'un Şeker Portakalı eserleri irdelenerek tematik dönüşüme dair saptamalarda bulunulmuştur. Tez çalışmasının giriş kısmında araştırmanın amacı ve önemi, yöntemi, kapsamı, sınırlılığı ve problem durumu açıklanmıştır. İkinci bölümde çalışmanın yöntemine; üçüncü bölümde incelemeye alınan eserlerden elde edilen bulgular ve bulgulara yönelik yorumlara yer verilmiş olup içerik analizi ve tematik dönüşümün romanlara izdüşümü alt başlıklar dâhilinde incelenmiştir. Araştırma sonucunda 18. yüzyıldaki eserlerde din olgusu, 19. yüzyıldaki eserlerde macera ve bilim 20. yüzyıldaki eserlerde de dünya savaşlarının insanlar üzerideki etkisi ve bireyselleşmeye evrilmiş temaların işlendiği tespit edilmiştir.