COVİD-19 salgını ve aşılama süreci: Politikalar, stratejiler ve iletişim

Çağın en büyük küresel salgını olarak gösterilen Covid-19'un bulaş riskini önlemek ve pandemi durumunu ortadan kaldırmak için farklı ülkelerde üretilen ve piyasaya sürülen aşıların halkla ilişkiler kampanyaları akademik olarak incelemeyi hak eden önemli konudur. Aşıların, bireylerin yaşına, sağlık durumlarına göre olası yan etkileri, ve daha önce denenmemiş olması nedeniyle yarattığı şüpheler konuyla ilgili iletişim araçlarından yayılan dezenformasyon ve mezenformasyon, toplum içinde korku ve paniğe de sebep olmuştur. Bu çalışmada, Covid-19 salgınında aşılama sürecindeki iletişim faaliyetleri ve stratejileri incelenmiştir. Salgın sürecinde öncelikle SINOVAC aşısı geliştirilmiş ve vatandaşlara uygulanmaya başlamıştır. Ardından BIONTECH ve TURKOVAC aşıları da piyasaya sürülmüş ve uygulamalar devam etmiştir. Aşı konusu gündemi uzun süre meşgul eden bir konu haline gelmiş ve çeşitli medya kanalları üzerinden kamuoyuna farklı bilgilendirmeler yapılmıştır. Çeşitli söylemlerle aşı çalışmaları salgından sonra konuşulan bir diğer önemli konu haline gelmiştir. Bir grup aşıyı desteklerken, aşıya karşı çıkan, aşı olmayı reddeden diğer gruplar ortaya çıkmıştır. Tez çalışmasında, sağlık alanında, farklı uzmanlıkları olan, aşılama ve salgın sürecinde aktif görev almış, Ankara ilinin farklı ilçelerinde görev yapan 25 sağlık personeli ile derinlemesine görüşmeler yapılarak kendilerine yarı yapılandırılmış sorular yöneltilmiştir. Toplanan verilerin kategorizasyonu ve görselleştirilmesi için MaxQda programı kullanılmıştır. Ayrıca, sağlık alanında hizmet veren, 5 farklı STK'nın X hesapları (Twitter) incelenerek, Türkiye'de aşı uygulamalarının başladığı 13 Ocak 2021 – 13 Ocak 2022 tarihleri arasındaki bir yıllık paylaşımları NODEXL programı ile elde edilerek, analiz edilmiştir. Aşı çalışmalarının kamuoyuna yayılımı, bireylerin aşı yaptırma veya yaptırmama sebepleri çalışmanın ana sorunsalını oluşturmaktadır.