Determination of effects of climatic and hydrological changes of lake Çubuk (Bolu, Turkey) on Ostracoda (Crustacea) species and limnoecological structure

Bu çalışma boyunca, Çubuk Gölü?ndeki (Göynük, Bolu, Türkiye) toplam 11 istasyondan (5 littoral ve 6 vertikal) Temmuz 2008 ve Kasım 2010 tarihleri arasında örnekleme yapılmıştır. Toplam 10 cinse ait, 17 tür (Candona neglecta, C. candida, C. sanociensis, C. weltneri, Pseudocandona albicans, P. eremita, P. semicognita, P. sucki, Fabaeformiscandona brevicornis, F. japonica, Physocypria kraepelini, Cypria ophtalmica, Ilyocypris gibba, Cypridopsis vidua, Limnocythere inopinata, Trajancypris serrata, Prionocypris zenkeri) bulunmuştur. Bir tür (F. japonica) Türkiye ostrakot faunası için yeni kayıt olurken , bir tür de (P. sucki) ikinci defa rapor edilmiştir. Ağırlıksız Basit Çift Grup Ortalama Analizi (UPGMA) 10 türün ekolojik tercihlerine göre üç gurupta kümelendiğini göstermektedir. Örnekleme boyunca, tespit edilen 13 tür ve dokuz çevresel değişken arasındaki ilişkilerin Spearman Korelasyon Analiz sonuçlarına göre C. sanociensis pH ve Biyolojik Oksijen İhtiyacı (BOD5) ile pozitif bir ilişki gösterirken, C. weltneri çözünmüş oksijen ile negatif korelasyon gösteren tek türdür. Çok Yönlü Bağlantılı Uyum Analizi?nin (Canonical correspondence analysis, CCA) ilk ekseni türler ile dört çevresel değişken (sıcaklık, elektriksel iletkenlik, turbidite ve redoks potansiyeli) arasındaki ilişkinin %77 kadarını (%1.74?lük bir hata ile) açıklayabilmiştir. Batimetrik haritadan gölün toplam yüzey alanı 16.03 hektar ve toplam hacmi 651.300 m3 olarak hesaplanmıştır. Bu çalışma boyunca gölün boyu 685 m iken, eni 430 m. olarak ölçülmüştür. İlkbahar aylarında göl derinliğinin maksimum seviyeye (8.5 m) ulaşmıştır ve ortalama Secchi disk görüş mesafesi ise 134.3 cm olarak kayıt edilmiştir. Sedimentasyon analizine göre göl aylık ortalama 0.84 cm sediment biriktirirken, pestisit (OCP) analizlerinde kayda değer bir sonuç tespit edilememiştir. Piper diagram analizinde gölün su kimyasının Ca-Mg-HCO3 su tipinden, Na-Ca-HCO3 baskınlığına doğru evrildiği tespit edilmiştir. Temel Bileşen Analizi de (Principal Component Analysis, PCA) bunu doğrulamaktadır. Termal katmanlaşma verileri, izogram (isopleth) sonuçları, stabilite analizi, stratifikasyon indeksi (SI) ve Wedderburn (W) değerlerine göre Çubuk Gölü dimiktik bir göl olarak karşımıza çıkmaktadır. Ayrıca Wedderburn formulasyonuna göre rüzgar, sıcaklığa göre gölün karışım dönemi boyunca daha etkili bir faktördür. Hem Carlson Trofik Durum İndeksi hem de Burns Trofik Düzey İndeksi ortalama sonuçlarına göre göl, bu çalışma sonunda mesotrofik düzeye ulaşmıştır. Özellikle sonbahar karışımı, suyun iyon içeriği ve ötrikasyon oranının tür kompozisyonu üzerinde çok etkili faktörler olduğu ortaya çıkmıştır. Sonuçlar yüzücü ve kozmopolitan türlerin daha yaygın olduğunu göstermiştir. Anahtar Kelimeler: Ostrakoda, dimiktik, mesotrofik, Piper Diagram, Çubuk Gölü, Bolu