Türkçe haber metinleri için derin öğrenme tabanlı çıkarıcı metin özetleme sistemi
Is this your thesis?
This record came from a bulk archive import. If it’s yours, link it to your profile.
Abstract (TR)
Bu çalışmanın amacı, Türkçe haberler için önceden eğitilmiş dil modellerini kullanarak otomatik bir çıkarıcı özetleme sistemi geliştirmektir. Önceden eğitilmiş dil modelleri, birçok Doğal Dil İşleme görevinde kullanılmış ve yüksek performans sonuçları başarmıştır. Bu çalışmada, çıkarıcı özetleme görevi için derin öğrenme metotları ile önceden eğitilmiş Türkçe dil modelleri kullanılmıştır. Önerilen mimaride önceden eğitilmiş dil modeli üzerine, haberdeki belge düzeyindeki özellikleri ve cümleler arasındaki anlamsal ilişkileri yakalamak için fazladan Transformer katmanları eklenmiştir. Son olarak, haberde yer alan cümleler 0 ile 1 arasında bir değer üreten sigmoid fonksiyonu ile skorlanmıştır. Bu modeli eğitmek için, bilinen bir Türkçe haber sitesinden 2076 haber metni ilgili özetleriyle birlikte toplanmıştır. Veriler toplandıktan sonra, makalelerdeki her cümle, sezgisel bir algoritma ile 0 veya 1 olarak etiketlenmiş ve bu etiketler kullanılarak, çıkarıcı özetleme sistemi eğitilmiştir. Modeli test ederken ise model tarafından en yüksek skoru alan 5 cümle ile haberin özeti üretilmiştir. Ayrıca hiper parametrelerin etkilerini araştırmak amacıyla farklı hiper parametre setlerine sahip 241 farklı model çalıştırılmıştır. En iyi model 38.38 Rouge-1 F skoru, 26.8 Rouge-2 F skoru ve 38.04 Rouge-L F skoruna ulaşmıştır. Bu skorlar, 37.49, 26.4 ve 37.12 Rouge F skorlarına sahip LEAD-5 bazından önemli ölçüde daha yüksek oldukları için umut vericidir. Bu çalışmada LEAD-5, okuyucuların dikkatini çekmek amacıyla en önemli cümleler haberlerin başına yerleştirildiği için çok güçlü bir baz oluşturuyor. Dolayısıyla, önerilen model, Türkçe haber veri seti için oldukça iyi bir performans göstermektedir.
Author
Özcan Gündeş
Institution
How to Cite
Özcan Gündeş (Yüksek Lisans Tezi). Türkçe haber metinleri için derin öğrenme tabanlı çıkarıcı metin özetleme sistemi, 2020, Boğaziçi University.
Keywords
License
Tüm Hakları Saklıdır
This work is shared under the specified license terms.
More theses from Boğaziçi University
- İş zekası uygulamalarında üretken yapay zekanın benimsenmesini etkileyen faktörlerin araştırılması(2025)
- Entanglement of labor and environment in an emerging nuclear power landscape: The Akkuyu NPP(2023)
- Darağacının ardında: Türkiye'de idam cezası, hukuk ve yasama performansı (1926-1990)(2025)
- Doğaya atfedilen değerler, doğayla bağ, çevre dostu davranış ve esenlik: İstanbul'daki kent parkları ziyaretçileri üzerine bir vaka çalışması(2025)
- Türkiye'de bölgesel kalkınma ajanslarının çevre yönetişimindeki rolü üzerine bir değerlendirme: Trakya Bölgesi üzerine bir vaka çalışması(2025)
- '68 hareketinden '71 kopuşuna: Türkiye'de öğrenci eylemlerinin dönüşümü(2025)