Deneysel diz osteoartirit modelinde metotreksat ve su egzersizinin terapötik etkinliklerinin karşılaştırılması

Amaç: Sıçanlarda monosodyum iyodoasetat (MIA) ile oluşturulan deneysel diz OA'sında metotreksat ve su egzersizinin etkilerini tek başına ve kombine olarak değerlendirmeyi amaçladık. Yöntem: Çalışmada otuz adet Wistar albino erkek sıçan; Sham, OA, Su Egzersizi (S), Metotreksat (M) ve Kombine (SM) olmak üzere 5 gruba ayrıldı. OA modeli intraartiküler her iki dize 3 mg MIA enjeksiyonu ile oluşturuldu. Altı hafta süresince S grubuna yüzme, M grubuna oral MTX, SM grubuna ise kombine tedavi uygulandı. Tedavi etkinliği; spontan ekstansiyon testi, yürüme analizi, Mikro-BT ile kemik morfometrisi, stereolojik ve histopatolojik yöntemlerle (kıkırdak hacmi, hücre sayısı, proteoglikan yoğunluğu) incelendi. Bulgular: OA grubunda belirgin kıkırdak dejenerasyonu ve fonksiyonel kayıp gözlendi. SM grubu, spontan ekstansiyon ve yürüme parametrelerinde M grubuna göre daha iyi fonksiyonel iyileşme sergiledi. Histolojik analizlerde kombine tedavi ve M grubu, kıkırdak hacmini ve proteoglikan yoğunluğunu anlamlı düzeyde korurken, kondrosit kaybını önleyemedi. Mikro-BT verileri, tüm tedavilerin kemik mikro-mimarisindeki bozulmayı sınırlı düzeyde etkilediğini gösterdi. Sonuç: Su egzersizi ile MTX kombinasyonu, OA kaynaklı ağrıya bağlı davranışları azaltmada ve kıkırdak matriks bütünlüğünü korumada sinerjik etki göstermiştir. Bu bulgular, osteoartrit yönetiminde farmakolojik ve fiziksel tedavi modalitelerinin birlikte kullanımının, hastalığın semptomatik ve yapısal kontrolü açısından etkili bir strateji olabileceğini desteklemektedir.