Anemi teşhisi ve takibinde akıllı telefon eklentisi kullanılarak invaziv olmayan bir değerlendirme metodolojisinin geliştirilmesi

Demir eksikliği, kronik kan kaybı ve hemoliz gibi birden çok nedeni olan anemi, tahminen iki milyar insanı veya dünya nüfusunun %30'unu etkileyen yaygın bir sağlık sorunudur. Anemik hastalarda hemoglobin konsantrasyonunu noninvaziv ve sürekli olarak ölçmek, hemoglobin değerini takip etmeyi kolaylaştırmak, akut aneminin saptanmasını iyileştirmek ve invaziv kan alımlarıyla ilişkili komplikasyonları, masrafları ve ağrıyı önlemek için önemli bir potansiyele sahiptir. Bugüne kadar bazı non-invaziv yaklaşımlar geliştirilmiş olsa da, klinik olarak invaziv yöntemlerden daha iyi sonuç vermemektedir. Bu durum doğruluğu daha fazla olan non-invaziv yöntemlere yönelik karşılanmamış bir ihtiyaç doğurur. Bu çalışmada, Koç Üniversitesi Hastanesi, Hematoloji klinikleri ve Lokman Hekim Üniversitesi Hematoloji ve İç Hastalıkları kliniklerine başvuran bir grup hasta için fizibilite çalışması yaptık. Anemi semptomları olan hastalar ve klinik süreçlerinin bir parçası olarak tam kan sayımı (CBC) parametrelerinin ölçülmesini planlayan sağlıklı kişiler bu çalışmaya dahil edildi. Tam kan sayımlarını yapmak için hastalardan kan alındıktan sonra, bu hastaların avuç içi ve parmakbölgelerinin dermatoskop eklentisi aracılığıyla bir akıllı telefon kamerası ile yüksek çözünürlüklü görüntüleri alındı. Görüntülerin renk özelliklerini inceleyerek, avuç içi akıllı telefon görüntülerindeki renk özelliklerini, tam kan sayımı testi olan altın standart hemoglobin ölçüm sistemi ile ölçülen hemoglobin değeriyle ilişkilendirmek için bir görüntü işleme metodolojisi geliştirdik. Sonuçlara göre, yöntemimiz istitatiksel olarak tutarlı Hgb değerleri vermektedir. Sonuçlarımızın eritma indeks değerleri ile CBC hemoglobin seviyeleri arasında bir korelasyon gösterdiğini gözlemledik. Bu tezin temel katkısı, dijital görüntülerin renk özellikleri ile laboratuvarda ölçülen hemoglobin konsantrasyonu arasındaki doğrusal ilişkiyi kanıtlamaktır. Herhangi bir reflektans ölçümü olmaksızın, bu non-invaziv hesaplama metodolojisi, eritma indeksinin ve dolayısıyla hemoglobin düzeylerinin objektif olarak değerlendirilmesi için faydalıdır. Önerilen metodoloji ile, gelecekte avuç içi renklerinin görsel olarak gözlemlenmesiyle geleneksel anemi saptama yönteminin yerini alacak, kullanıcıların kendi kendine anemi değerlendirmesi ve taraması yapmalarını sağlayan uygun maliyetli, invaziv olmayan bir ölçüm yöntemi geliştirebilmektedir. Aynı zamanda bulut teknolojisindeki gelişmelerle birlikte örneklem sayısı artırılarak çalışma sonuçları iyileştirilebilmektedir. Bu, daha önce kan sayımı yaptırmış kişilerin buluta fotoğraf eklemesine izin verecek birsistemle yapılabilir. Bulunan korelasyona göre geliştirilecek bir derin öğrenme algoritması ile hassasiyet optimize edilebilir ve gerçek hemoglobin sonuçlarına çok daha yakın değerler elde edilebilir. Bu projenin sonuçları, hastalığın ciddiyeti ile ilgili kritik durumların erken teşhisini ve erken teşhisini destekleyerek ilgili hastalıkları/bozuklukları olan hastalara sunulan sağlık hizmetlerini iyileştirebilir ve böylece hastalıkların komplikasyon yüzdesini azaltabilir. Bunların da tedaviyi daha iyi planlayarak ve gereksiz tedavi şemalarından kaçınarak hastalara önemli ekonomik faydalar sağlaması beklenmektedir. Hasta giderlerindeki tasarrufların yanı sıra, bu tasarruflar aynı zamanda sağlık hizmeti sağlayıcılarını daha düşük maliyetlerle, daha efektif ve planlı hasta bakımı sunmasını destekler.