Modeling and analyzing the digital education systems

Toplumsal dönüşümlerin sağlıklı bir şekilde gerçekleşebilmesi sadece endüstriyel ve teknolojik dönüşümler ile mümkün değildir. Buna paralel olarak, eğitim ve sağlık gibi toplumun temel dinamizmini yönlendirecek alanlarda da sistematik bir şekilde yürütülmesi gerekmektedir. Özellikle COVID-19 pandemisi ile eğitimdeki değişim ve dönüşüm bir zorunluluk haline gelmiştir. Bu doğrultuda, ortaya çıkan Eğitim 4.0 yaklaşımı ile herkesin kendi ihtiyacına uygun kaliteli ve özel içerik sunulmakta ve bu içeriğe kullanıcı, dünyanın herhangi bir noktasından zamandan bağımsız olarak erişebilmektedir. Bu kapsamda bu tezin amacı sunulan model ve yaklaşımlar ile dijital eğitimin etkinliği artırmak ve dijital eğitimden daha kaliteli ve etkili çıktılar elde etmektir. Bu amaçlar doğrultusunda öncelikle kapsamlı bir yazın taraması yapılmakta, yazındaki boşluklardan yola çıkılarak ihtiyaç doğrultusunda var olan dijital eğitim platformları Çok Kriterli Karar Verme yaklaşımı ile değerlendirilmektedir. Ardından, dijital eğitim platformlarının bir sonraki adımı olarak görülen metaverse tabanlı bir dijital eğitim sistemi Kalite Fonksiyonu Göçerimi yaklaşımı ile tasarlanmakta ve bu eğitim sistemi için gerekli olan destekleyici dijital teknolojiler değerlendirilmektedir. Son olarak her iki yapıda da teknolojileri değerlendirirken öne çıkan bir konu olan dijital eğitim sisteminin güvenilirliği (trustworthiness) indeks temelli bir değerlendirme yaklaşımı ile incelenmekte ve aksiyon planları önerilmektedir. Bu tezde, sunulan tüm yaklaşımlar, bilginin yetersiz ve belirsiz olduğu durumda değerlendirme yapmak ve sistem ile ilgili karar vermek uzmanlar için zorlaşacağından onlara değerlendirme yapmaları için daha gerçekçi ve esnek bir ortam sağlamak adına fermatean bulanık yaklaşım ile desteklenmektedir. Önerilen yaklaşımlar, endüstriyel uzmanların değerlendirmeleri alınarak gerçek vaka analizleri üzerinde uygulanmıştır. Elde edilen sonuçlar tartışılmış ve etkin bir dijital eğitim sistemi yapısı için final çıkarımlar yapılmıştır.