Dinamik yeteneklerin inşasında örgüt içi güç ilişkilerinin rolü

Araştırmada çevresel dinamizm bağlamında üst yönetim ekiplerinin güç kaynakları ve bilişsel özelliklerinin dinamik yetenekleri nasıl etkiledikleri araştırılmaktadır. Dinamik yetenekleri etkileyen faktörlerin tespit edilmesine yönelik geniş bir araştırma gündemi bulunmaktadır. Son yıllarda ilgili alanyazın üst düzeydeki yöneticilerin firmanın dinamik yeteneklerini olumlu ya da olumsuz şekilde etkilediği hakkında kanıtlar sunmaya başlamıştır. Araştırmaların çoğunlukla üst düzeydeki tekil yöneticilere odaklandığı görülmektedir. Bu eğilim üst yönetim ekiplerinin karar mekanizmasındaki rollerini göz ardı etmektedir. Az sayıdaki çalışma ise üst yönetim ekiplerinin demografik ve bilişsel özelliklerinin firmanın dinamik yeteneklerinden faydalanmayı nasıl etkilediğine odaklanmıştır. Üst yönetim ekiplerinin karar mekanizması hakkındaki alanyazın güç konusuna vurgu yapar ve kararların alınmasında ve uygulanmasında güç kaynaklarına önem verir. Ancak, firmalara rekabet avantajı kazandıran faktörlerden olan dinamik yeteneklerin üst yönetim ekibinin güç kaynaklarından nasıl etkilendiğini açıklayan bir araştırma gündemi oluşmamıştır. Bu araştırmanın amacı üst yönetim ekibinin güç kaynaklarının firmanın dinamik yeteneklerinden faydalanmaya etkisinde üst yönetim ekibinin düzenleyici odağının aracılık rolünün, çevresel dinamizminin ise düzenleyici rolünün tespit edilmesidir. Araştırma sonucunda elde edilecek bulgular firma üst yönetiminin güç kaynaklarının ve risk eğilimlerinin firmanın dinamik yeteneklerinden faydalanma düzeyine etkisinin anlaşılmasında faydalı olacaktır. Araştırma kapsamında 30 ve daha fazla çalışanı olan firmalardaki 446 üst kademe yöneticiden veri toplanmıştır. Verilerin analizinde, keşfedici faktör analizi (SPSS 25 Paket Programı), polikorik faktör analizi (FACTOR) ve kısmi en küçük kareler yapısal eşitlik modellemesi (SmartPLS 3) kullanılmıştır. Araştırma sonucunda çevresel dinamizminin ve üst yönetim ekiplerinin düzenleyici odaklarının firmanın dinamik yeteneklerinden faydalanma düzeyini olumlu yönde etkilediği tespit edilmiştir. Diğer yandan üst yönetim ekibinin yapısal gücünün dinamik yeteneklerden faydalanma düzeyini arttırdığı sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca yöneticilerin risk alma ve riskten kaçınma odaklarının üst yönetim ekibinin güç kaynaklarına etkisinde aracılık rolüne sahip olduğu tespit edilmiştir. Son olarak çevresel dinamizmin moderatör rolünün anlamlı olmadığı tespit edilmiştir. Elde edilen bulgular üst yönetim ekiplerinin hangi özelliklerinin dinamik yeteneklerden faydalanma düzeyini arttırdığını göstermek açısından alanyazına katkılar sunmaktadır.