Displazi ve oral skuamöz hücreli karsinomda Ki-67, MCM-2 ve p53 proliferasyon markerlarının prognostik önemlerinin belirlenmesi

Hastalıkların klinik olarak değerlendirilmelerinde ve prognozlarının belirlenmesinde ön haberci görevleri bulunan markerlar, tümör biyolojisinin en doğru şekilde anlaşılabilmesini sağlayan moleküllerdir. Bu çalışma, sağlıklı oral mukoza ile birlikte oral displazik lezyonlarda ve oral skuamöz hücreli karsinomlarda Ki?67, MCM?2 ve p53 proliferasyon markerlarının prognostik önemini belirlemek amacıyla planlandı. Bu çalışma, toplam 47 hastadan alınan 50 doku örneği üzerinde yürütüldü. Mukoza veya kemik retansiyonlu gömülü üçüncü molarları bulunan, yaşları 21 ile 69 arasında değişen (30,28±17,26), 4'ü kadın, 3'ü erkek, toplam 7 hastadan, gömülü üçüncü molar operasyonu sırasında alınan 10 adet sağlıklı dişeti örneği kontrol grubunu oluştururken, oral mukozada displazi ve skuamöz hücreli karsinom (OSHK) tanısı konmuş, yaşları 32 ile 79 arasında değişen (62,02±12,74), 17'si kadın, 23'ü erkek, toplam 40 hastadan alınan, 40 adet biyopsi örneği de çalışma grubunu oluşturdu. Hastaların yaş, cinsiyet, alınan doku örneklerinin lokalizasyonları, klinik ön tanıları, histopatolojik tanıları, displazi dereceleri ve tümörlerin histopatolojik diferansiyasyon evrelemesi ile Ki-67, MCM-2 ve p53 markerlarının bu doku örneklerindeki ekspresyonları kaydedildi. Mandibulada lokalize oral skuamöz hücreli karsinom (OSHK) doku örneklerindeki p53 ekspresyonu (48,92±25,63), maksillaya göre (24±16,22) istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksek bulundu (p<0.05). OSHK grubunun Ki-67, MCM-2 ve p53 ekspresyonları, kontrol (p<0.001) ve displazi (p<0.05) gruplarıyla karşılaştırıldığında, istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksek bulundu. Hafif dereceli displazik doku örneklerindeki ortalama Ki-67 ekspresyonu (13,8±5,6), orta dereceliden (19,83±6,91) istatistiksel olarak anlamlı derecede düşük bulundu (p=0,047). Her iki dereceli displazik doku örneklerindeki ortalama MCM-2 (11,47±6,99, 10,5±4,48) ve p53 (9,87±9,51, 10,75±7,92) ekspresyonları arasında ise, istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık bulunmadı (p=0,94, p=0,54). İyi diferansiye ile orta diferansiye OSHK doku örneklerindeki ortalama Ki-67 ekspresyonları (37,35±16,43, 39,5±24,47) ve MCM-2 ekspresyonları (28,13±10,3, 36±20,21) arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark gözlenmedi. İyi diferansiye OSHK doku örneklerindeki p53 ekspresyonu (33,17±20,98), orta diferansiye doku ekspresyonundan (53±25,99) istatistiksel olarak anlamlı derecede düşük bulundu (p=0,037). OSHK'deki ortalama Ki-67 ile MCM-2 ve MCM-2 ile p53 ekspresyonları arasında istatistiksel olarak pozitif yönde anlamlı bir korelasyon bulundu. Displazik lezyonların derecelerine göre ayırımlarının en doğru şekilde yapılabilmesi için uygulanan yöntemlerin kesin sonuç vermelerindeki belirsizlik, bu çalışmada kullanılan proliferasyon markerlarının ekspresyon değerlerine göre hala devam etmektedir. Sonuç olarak; Ki-67 eskpresyonlarının, MCM-2 ve p53 ekspresyonlarına göre daha anlamlı sonuçlar verdiğini ve Ki-67 markerının displazik lezyonların derecelerinin ayırt edilmesinde, diğer markerlara göre daha güvenilir bir şekilde kullanılabileceğini düşünmekteyiz.Anahtar Kelimeler: displazi; oral skuamöz hücreli karsinom; Ki-67; MCM-2; p53