Doğal gaz basınç düşürme ve ölçüm istasyonlarında enerji verimliliği

Doğal gaz kullanımının ülke çapında her geçen gün artış göstermesi şüphesiz doğal gazın hem konut hem de sanayi kuruluşlarına ulaştırılması için gerekli altyapı çalışmalarının yapılması zorunluluğunu beraberinde getirmektedir. Şehir içi doğal gaz dağıtım hatlarının yapılması ve yüksek basınçlı iletim hatlarından gelen gazın basıncının düşürülerek konut ve sanayi kuruluşlarının kullanımına sunabilmek için basınç düşürme ve ölçüm istasyonlarına ihtiyaç duyulmaktadır. Bu sebeple ana iletim hatları yapıldığı esnada şehir içi dağıtım hatlarının da planlamasının yapılması gerekmektedir. Doğal gazın dağıtımı için kurulan sistemlerde en önemli bölümü basınç düşürme ve ölçüm istasyonları oluşturur. Doğal gaz kullanıcılarının talep edeceği basınç ve sıcaklık değerlerindeki gazı sağlayabilmek, istasyondan geçen gazın miktarını tayin etmek ve ölçümünü sağlamak bu istasyonların temel amacıdır. Aynı zamanda bu istasyonlarda doğal gazın filtrasyon işlemi de yapılarak gazın içerisindeki katı partikül ve sıvılardan arındırılması da amaçlanır. Ülkemizin enerji kaynakları bakımından dışa bağımlı olması nedeniyle; enerji arz güvenliğinin sağlanabilinmesi için enerjinin üretiminden tüketimine bütün basamaklarında enerji verimliliği oldukça önem taşımaktadır. Bu çalışmada, doğal gaz dağıtım sistemlerinin temelini oluşturan basınç düşürme ve ölçüm istasyonlarında enerji verimliliğini sağlayabilmek için uygulanabilecek yöntemlerin araştırılması yapılmıştır. Basınç düşürme işlemi için kısılma vanası yerine genleşme türbini kullanılarak elde edilebilecek elektrik üretim potansiyeli irdelenmiştir. Bu amaçla Anadolu'da bulunan bir şehrimize ait 2 ayrı A tipi basınç düşürme ve ölçüm istasyonunun bir yıllık verileri baz alınarak elektrik üretim potansiyeli incelenmiş ve ekonomik analizi yapılmıştır.