Doğrudan öğretim stratejilerinin yabancı dil olarak Türkçe öğrenen İranlı öğrencilerin metin özetleme becerilerine etksi

Bu araştırmada, yabancı dil olarak Türkçe öğrenen İranlı öğrencilerin Türkçe metin özetleme becerileri incelenmiştir. Araştırmanın temel amacı, deney grubu öğrencilerinin özetleme becerilerini geliştirmeye yönelik yapılan eğitim uygulamalarının, metin özetleme becerileri üzerindeki etkisini belirlemektir. Araştırmada, sadece ön test ? son test deney grubu bulunan, yarı deneysel araştırma modeli kullanılmıştır. Araştırma, Tahran Yunus Emre Türk Kültür Merkezinde, 2012 ? 2013 eğitim öğretim yılı, Nisan ? Haziran 2013 kur döneminde B2 ve C1 düzeyinde Türkçe öğrenen 43 öğrenci ile yürütülmüştür. Deney grubunu oluşturan bu öğrencilere, 8 hafta boyunca özetleme becerisinin öğretimine yönelik öğretim yapılmıştır. Araştırmanın verileri, öğrencilerden ön test ve son testte özetlemeleri istenen metinlerden elde edilmiştir. Araştırma sonunda elde edilen veriler, SPSS 21.0 (Statistic Package For Social Science) programı kullanılarak analiz edilmiş, ön test ? son test arasındaki farkın anlamlı olup olmadığı ?t-testi? ve ?varyans analizi? ile sınanmıştır. Araştırma sonucunda; 1. Araştırmada deney grubunun özetleme becerisini geliştirmeye yönelik yapılan eğitim uygulamalarının, öğrencilerin özetleme becerileri üzerinde etkili olduğu belirlenmiştir. 2. Yapılan eğitim uygulamaları sonucunda, deney grubu öğrencilerinin özetleme becerisinin alt becerilerine ilişkin ön test ? son test puanları arasında anlamlı bir farklılık olduğu belirlenmiştir. 3. Deney grubu öğrencilerinin metin özetleme becerileri ile cinsiyetleri arasında anlamlı bir farklılık bulunmadığı belirlenmiştir. 4. Deney grubu öğrencilerinin metin özetleme becerileri ile kur düzeyleri arasında anlamlı bir farklılık olmadığı belirlenmiştir. 5. Yapılan analizler sonucunda, öğrencilerin metin özetleme becerileri ile yaş düzeyleri arasında 18 ? 35 yaş aralığındaki öğrencilerin lehine anlamlı bir farklılığın olduğu belirlenmiştir. 18-35 yaş aralığındaki öğrencilerin metin özetleme düzeylerinin, 36 yaş ve üstü öğrencilere göre daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Anahtar Kelimeler: Özet, metin özetleme, okuduğunu anlama, yabancı dil olarak Türkçe öğretimi.