Doğu Karadeniz mimari arşivi için sanal gerçeklik modeli

Bu çalışma, sürekli yok olma tehlikesiyle karşı karşıya olan mimari değerlerin belgelenmesine, tanıtılmasına yönelik olarak, bilgisayar ve internet yardımıyla, sanal ortamda oluşturulan bir simulasyon modelidir. Karadeniz Teknik Üniversitesi, Mimarlık Bölümü'nde, oluşturulan Doğu Karadeniz yöresine ait (Trabzon, Rize, Giresun, Ordu, Artvin, Gümüşhane) çok kapsamlı bir mimari röleve arşivi vardır. Bu çalışma ile mevcut bilgilere yenileri de eklenerek, elektronik ortama aktarmanın sistematiği oluşturulmuştur. Her platformda çalışabilen VRML (virtual reality modelling language) dilinde yapıların üç-boyutlu modelleri oluşturulup, çeşitli animasyon, grafik vd. efektlerle internet'de kullanıma açılmıştır. Doğu Karadeniz Sanal Mimari Arşivi'nin URL adresi şöyledir: http://www.dkma.ktu.edu.tr Üç-boyutlu modelin yamsıra ses, video görüntü, yazı, grafik ve benzerlerinin kullanıldığı çoklu ortam (multimedia) kullanıcının bir çok duyusuna hitap eden etkili bir öğretme/öğrenme yöntemidir. Bir kere yapıların modelleri elektronik ortamda oluşturulduktan sonra üçüncü şahısların bu bilgiye erişmeleri ve onu kullanmaları geleneksel yöntemlere göre çok hızlı ve etkilidir. İnternet'de uzaktan eğitim (distance learning) gibi çalışmalar bu çalışmanın tamamlayıcısı olabilecektir. Örneğin bilgisayar destekli tasarım (CAD) dersleriyle entegre edilmiş "sanal tasarım dersleri" uzaktan eğitim için düşünülebilir. Burada sunulan çalışma altı bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde çalışmanın amacı, sorunun ve varsayımların ortaya konması, çalışmanın yöntemi, kaynakların taranması, konuyla ilgili kısa hatırlatmalar ve terminoloji bilgileri yer almaktadır. İkinci bölümde, ilk bölümde belirlenen yöntem doğrultusunda tez kapsamında yapılan çalışmalar, mevcut bilginin tasnifi, modelin arayüzünün oluşturulması, yazılım ve donamm kısıtlamaları yer alır. Ayrıca oluşturulan modeller de bu bölümde tanıtılmaktadır. Üçüncü bölüm elde edilen model'in çalışan ve çalışmayan yönlerini irdelemektedir. Oluşturulan sanal modelin pratik yararlarının yamsıra diğer modellerle birer kıyaslaması da yapılmaktadır. Dördüncü bölümde akademik, uygulama, koruma ve tanıtım açısından bu çalışma ile varılan sonuçlar sunulmaktadır. Beşinci bölüm ise bu çalışmanın devamı olabilecek veya benzer konuda çalışacak araştırmacılara önerileri içerir.Anahtar Kelimeler: Mimarlık, Sanal Gerçeklik, İnternet, Bilgisayar Destekli Tasarım, BDT, Arşiv, Görsel Model, Simulasyon, Çoklu Ortam