Doksorubisine bağlı gelişebilecek kardiyotoksisitenin elektrokardiyografik ve ekokardiyografik öngördürücülerinin retrospektif olarak değerlendirilmesi

Amaç: Lenfoma tanısıyla doksorubisin içeren kemoterapi (KT) alan hastaların elektrokardiyografi (EKG) kayıtlarında repolarizasyon parametrelerini değerlendirerek, KT devam ederken gelişebilecek subklinik kardiyak toksisiteyi erken dönemde tespit etmeyi amaçladık. Yöntem: Çalışmaya 2022-2024 yıllarında Karadeniz Teknik Üniversitesi Tıp Fakültesi Kardiyoloji Anabilim Dalı polikliniğine başvuran, lenfoma tanısıyla doksorubisin içeren KT alan, poliklinikte EKG ve EKO kayıtları bulunan hastalar hastane otomasyon sisteminden retrospektif olarak taranarak dahil edildi. KT öncesi ve her 2 kür KT sonrası EKG kayıtlarında repolarizasyon parametreleri olan QT dispersiyonu (QTd), düzeltilmiş QTd (QTcd), Tp-e aralığı, Tp-e/QT, Tp-e/düzeltilmiş QT (QTc), JT aralığı ve düzeltilmiş JT (JTc) aralığı hesaplandı. Ayrıca tedavi öncesi ve sonrası kardiyak biyobelirteçler, sol ventrikül ejeksiyon fraksiyonu (SVEF) ve global longitidunal strain (GLS) değerlendirildi. Bulgular: Çalışmaya dahil edilen 36 hastanın yaş ortalaması 54 ± 16.05 olup, %50'si erkek, %50'si kadındı. Tedavi öncesi, 2., 4. ve 6. kür KT sonrası alınan EKG kayıtlarında repolarizasyon parametrelerinde uzama tespit edildi (p<0.001). Tedavi öncesi ve sonrası SVEF'de anlamlı bir değişiklik izlenmemesine (p=0.286) rağmen, GLS'de azalma tespit edildi (p<0.001). Kardiyak biyobelirteçlerde de kardiyotoksisiteyi destekleyen artış izlendi (p<0.001). KT kürleri arasında EKG repolarizasyon parametrelerindeki değişim incelendiğinde ise; 2. kür KT sonrası JTc, 4. kür KT sonrası QTd ve QTcd ve 6. kür KT sonrası Tp-e/QT ve Tpe/QTc parametrelerinde istatistiksel olarak anlamlı değişiklik tespit edildi (p<0.001). Sonuç: Doksorubisin içeren KT sırasında EKG'de repolarizasyon parametrelerinde değişiklik oluşabilmektedir. Çalışmamız doksorubisine bağlı kardiyotoksisitenin subklinik aşamada tespit edilebilmesi için EKG ile hesaplanan repolarizasyon parametrelerinin kullanılabileceğini gösterdi. Bu nedenle, çalışmamızda doksorubisine bağlı kardiyak hasarın tespitinde EKG ile değerlendirilen repolarizasyon parametrelerinin sadece KT öncesi değil, takibin tüm basamaklarında kullanılmasının faydalı olabileceği sonucuna varılmıştır. Anahtar kelimeler: Lenfoma, doksorubisin, kardiyotoksisite, EKG repolarizasyon parametreleri