Domateste erken yaprak yanıklığı hastalığına neden olan alternarıa spp. ne karşı biyolojik mücadele olanaklarının araştırılması

Alternaria solani, tüm dünyada domates ekim alanlarında görülen ve üretimde önemli kayıplara neden olan erken yanıklık hastalığına neden olan bir etmendir. Bu patojen, bitki gelişiminin her aşamasında hastalığa neden olur ve bitkinin hemen hemen her bölümünü etkiler. Bu patojeni kontrol etmenin en etkili yolu fungisitlerin kullanılmasıdır. Bununla birlikte, erken yanıklığı kontrol etmek için sık kullanımlarından dolayı iki ana fungisit grubuna, QoI'lere ve SDHI'lara karşı artan bir direnç gelişimi olmuştur. Bu nedenle çalışmamızda bazı Chaetomium spp., Trichoderma spp. ve biyolojik mücadelede kullanılan non- patojenik Fusarium oxysporum ele alınmıştır. Öncelikle Samsun ili ve ilçelerinden toplanan 30 adet Alternaria izolatı patojenite testine tabi tutulmuştur. Patojenik olduğu belirlenen 4 izolatın, biyolojik mücadelede kullanılma potansiyelleri in-vitro denemelerde incelenmiştir. On numaralı Alternaria izolatını, en yüksek engelleme oranı %79,5 ile Trichoderma izolatları 37 ve 39 ile elde edilmiştir. Oniki numaralı Alternaria sp. izolatında, Chaetomium izolatları 26, 28 ve 27, sırasıyla %56,6, %52,5 ve %51,6 ile en yüksek engellemeyi göstermiştir. En yüksek patojeniteye sahip iki Alternaria spp. izolatı ve dual testte en etkili bulunan izolatlar alınarak biyolojik kontrol potansiyeli açısından hassas bir domates çeşidi ile saksı denemeleri gerçekleştirilmiş ve dual testten elde edilen sonuçlarla benzer sonuçlar elde edilmiştir. İzolatlardan Chaetomium sp., Trichoderma sp. ve T. hamatum, Alternaria spp.'ye karşı biyolojik mücadele ajanı olarak kullanılma potansiyeline sahiptir. Chaetomium, Trichoderma ve Alternaria izolatlarının türlerinin moleküler olarak teşhis edilmesi ve arazi koşullarında ileri çalışmaların yapılmasının uygun olacağı düşünülmektedir.