Döviz kuru şokları ve enflasyon oynaklığı üzerine bir inceleme: DCC-GARCH modelinden kanıtlar

Türkiye'de enflasyon ve döviz kuru ilişkisi aylık veriler ile 1990:1-2022:4 yılları arası baz alınarak incelenmiştir. Enflasyonu temsil etmesi için tüketici fiyat endeksi; ayrıca para arzı, üretici fiyat endeksi, nominal döviz kuru ve sanayi üretim endeksi değişken olarak kullanılmıştır. Değişkenlerin kısa vadede etkilerini bulmak için Etki-Tepki analizleri, değişkenlerin varyanslarındaki değişimlerin nedenlerini bulmak için Varyans Ayrıştırma analizi, değişkenlerin ikili olarak orta ve uzun vadeli ilişkilerini bulmak için ise DCC-GARCH modelleri ile belirlenmiştir. Analizde modeller mevsimsellikten arındırılmış olup VAR analizlerinin sonuçlarına göre DCC-GARCH modellerinin girdileri belirlenmiştir. Etki-tepki analizi sonuçlarında enflasyonun döviz kuru şokuna tepkisinin pozitif olduğu ve beş dönem sürdüğü, sonrasında tepkinin söndüğü görülmektedir. Döviz kurunun etki-tepki analizi sonuçlarında ise döviz kurunun enflasyona olan tepkisinin on iki dönem boyunca istikrarlı olarak sürdüğü tespit edilmiştir. Enflasyon için yapılan varyans ayrıştırma analizi sonuçlarında ise on iki dönem sonunda enflasyondaki değişimin 4,83%'ü döviz kurundan kaynaklanırken; döviz kuru varyans ayrıştırma analizinde ise kurdaki değişimin 8%'i enflasyondan kaynaklandığı sonucuna ulaşılmıştır. GARCH modelleri ise enflasyon ve döviz kuru arasında negatif yönlü bir etkileşim olduğunu gösterirken DCC-GARCH sonuçlarında ise enflasyon ve döviz kuru arasındaki kısa vadeli şokların kalıcılık derecesi 0,43% olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca enflasyon ve para arzı arasında yarı güçlü GARCH sürecine rastlanırken, enflasyon ve üretici fiyat endeksi arasında güçlü bir GARCH sürecine rastlanılmıştır.