Dış politikada ontolojik güvenlik arayışı: Türkiye örneği (2002-2023)

Bu çalışma, Türkiye'nin 2002–2023 dönemi dış politikasını, ontolojik güvenlik kuramı çerçevesinde analiz etmeyi amaçlamaktadır. Ontolojik güvenlik kuramı, devletlerin yalnızca fiziksel güvenliklerini değil, aynı zamanda benlik sürekliliğini ve kimliksel istikrarını koruma çabalarını da merkeze alan bir yaklaşım sunmaktadır. Bu bağlamda araştırmanın temel sorusu, Türkiye'nin bu dönemde izlediği dış politikanın hangi ontolojik güvenlik kaygılarıyla şekillendiği ve bu kaygıların dış politika söylemi ile pratiklerinde nasıl tezahür ettiği sorusudur. Çalışma, bu temel soruya ek olarak şu alt sorulara yanıt aramaktadır: Türkiye, 2002 sonrası dönemde nasıl bir kimlik anlatısı geliştirmiştir? Bu kimlik anlatısını hangi iç ve dış politika gelişmeleri tehdit etmiş veya güçlendirmiştir? Türkiye'nin dış politika söylemi ve uygulamaları, bu dönemdeki ontolojik güvenlik ihtiyacını nasıl karşılamıştır? Özellikle kriz anlarında Türkiye'nin varoluşsal yönelimi ne şekilde belirginleşmiştir? Bu sorulara yanıt aranırken, Adalet ve Kalkınma Partisi (AKP) iktidarında şekillenen kimlik politikaları, dış politika tercihleri ve söylemsel yönelimler incelenmiştir. Bulgular, AKP'nin inşa ettiği ulusal benliğin ve rol kimliklerin Türk Dış Politikasına yön veren motivasyonlar olduğunu göstermektedir. Ayrıca bu dönemde dış politikadaki irrasyonel eylemlerin ardındaki motivasyonun da AKP'nin Türkiye'ye tanımladığı rollerin, uluslararası alanın diğer aktörleri tarafından tanınmaması olduğu da bulgular arasındadır.