Düşük kaliteli linyit yakıtlı akışkan yataklı termik santral tasarımı ve optimizasyonu

Dünya birincil enerji tüketiminde halen fosil yakıtlı elektrik üretim tesisleri önemini korumaktadır. Fosil yakıtlar içinde ise kömür kullanımı dikkati çekmektedir. Yerli kaynak olarak kömür yakıtlı güç santralleri ülkemiz açısından önemlidir. Ülkemizde bulunan pulverize yakma sistemine sahip termik santrallerin bir kısmı, yüksek kül, nem ve silis oranına sahip düşük kaliteli linyit kullanmaktadır. Bu nedenle, ülkemizdeki yerli yakıta dayalı termik santrallerin işletmeciliği oldukça zor olup farklı nedenlerden kaynaklı üretim kayıpları ve verim kayıpları meydana gelmektedir. Yakma sistemi seçimi yapılırken kazan yanma odası sıcaklığı, kül ergime sıcaklığı ve kömürde ki kül ve nem oranın değerlerine dikkat edilmelidir. Standart dışı düşük kaliteli yakıtları tam yanma koşullarına uygun ve içsel SO2, NOx emisyonu tutma özellikleri nedeniyle doğrudan yakabilecek en uygun teknoloji, genelde akışkan yatak, özelde ise dolaşımlı akışkan yatak (DAY) yakma teknolojisidir Bu çalışmada, düşük kaliteli linyit yakıtlı bir akışkan yataklı termik santral tasarımı öncesi; Kütahya ilinin Seyitömer ve Tunçbilek yöresinde bulunan kömürlerden alınan numunelerin elementel ve kısa analizleri, kül ergime, kazan dram suyunun, besleme suyu ve kondense suyunun analizleri yapılmıştır. Bir enerji dönüşüm sistemleri tasarım-modelleme programı olan ''Thermoflex'' kullanılarak Seyitömer yöresine ait düşük kaliteli linyit yakıtlı pülverize ve akışkan yataklı sistem olmak üzere iki farklı elektrik üretim santrali modellenmiştir. Modellenen termik santrallerde kullanılan yakıt değeri olarak; Kütahya yöresinden alınan üç adet numunenin analizleri yapılarak, çıkan değerlerin ortalaması alınmıştır. Tasarımda kullanılan düşük kaliteli linyit kömürünün ortalama analiz değerleri; ısıl değeri 1793 kcal/kg, nem oranı %37,78 ve kül oranı ise % 28,36' dır. Tasarım sonucunda modelleme çıktıları karşılaştırılmış, sistem verimi yüksek ve emisyon değerleri daha düşük olan akışkan yataklı termik santral için ayrıca beş farklı durum koşullarında duyarlılık analizleride yapılmış ve sonuçlar değerlendirilmiştir.