Düşük ve yüksek derece glial tümörlerde MR spektroskopide kreatin değişikliklerinin araştırılması

Amaç: Çalışmamızda glial tümörü olan hastaların single voksel (SV) ve multi voksel (MV) MRS incelemesinde Cr miktarında değişiklik olup olmadığını ve eğer değişiklik varsa bu değişikliğin tümör derecesini belirlemedeki etkinliğini ortaya koymayı amaçladık. Gereç ve Yöntem: Çalışmada Temmuz 2010 – Aralık 2015 yılları arasında patolojik olarak glial tümör tanısı alan 32 hastanın MRS görüntüleri geriye dönük olarak incelenmiştir. Toplam 32 hastanın 20'sine tümörden ve kontrol amaçlı karşı hemisfer simetrik sağlıklı beyin parankiminden (SV) ve aynı şekilde diğer 20 hastaya (8'i SV ile ortak) da (MV) incelemesi yapılmıştır. SV incelemede tümörde ölçülen Cr(a), Cr(h), (Cho+Cr)/NAA ve Cho/NAA, MV incelemede ise tümör dokusunda en yüksek ve en düşük "Cr(h)" değerinin ölçüldüğü iki voksel seçilmiş ve seçilen bu voksellerdeki Cr(h) ve Cho/NAA değerleri karşı taraf simetrik sağlıklı parankimdeki değerler ile karşılaştırılmıştır. Verilerin dağılımı Kolmogorov-Smirnov testi ile değerlendirildikten sonra eşleştirilmiş T-testi ile karşı taraf verileri ile karşılaştırılmıştır. Ardından Pearson korelasyon testi ile veriler arasında korelasyonun olup olmadığını araştırılmıştır. Her iki testte de p<0,05 olan değerler istatistiksel olarak anlamlı olarak kabul edilmiştir. Bulgular: Çalışmamızda SV incelemede tüm tümör dereceleri bir arada değerlendirildiğinde tümör dokusunda Cr(a) değerleri ve Cr(h) değerlerinin ortalaması karşı taraf Cr(a) ve Cr(h)değerleri ile karşılaştırıldığında p değerleri sırasıyla 0,104 ve 0,553 bulunmuş ve anlamlı istatistiksel fark saptanmamıştır. Ancak SV incelemede (Cho+Cr)/NAA ve Cho/NAA değerleri tümör dokusu ile karşı sağlıklı beyin parankimi arasında anlamlı istatistiksel fark göstermiştir (p<0,05). MV incelemede tüm tümör dereceleri birarada değerlendirildiğinde tümör dokusundaki en düşük Cr(h) içeren voksellerin karşı taraf ortalama Cr(h) değeri ile kıyaslandığında anlamlı fark bulunmamıştır (p<0,131). Tüm tümör derecelerinin en yüksek Cr(h) içeren voksellerinin değerleri ile karşı taraf değerleri arasında ise anlamlı istatistiksel fark bulunmuştur ( p<0,003 ). Tüm tümör dereceleri bir arada değerlendirildiğinde sağlıklı parankimdeki Cho/NAA oranı ile tümör dokusunda en düşük Cr(h) ve en yüksek Cr(h) değerindeki voksellerin Cho/NAA oranları arasında anlamlı istatistiksel fark saptanmıştır (p<0,000). Ayrıca Pearson korelasyon testinde tümör dokusundaki "en düşük ve en yüksek Cr(h)" değerlerindeki Cho/NAA oranları arasında p<0,001 ile anlamlı korelasyon göstermiştir. Düşük Cr(h) içeren alanların yüksek Cho/NAA, yüksek Cr(h) içeren alanların ise düşük Cho/NAA oranı gösterdiği bulunmuştur. Sonuç: Kreatinin hem SV hem de MV incelemede değişken olduğu, MV incelemede tümör dokusunda yüksek Cr(h) değerli alanların düşük tümör dereceli alanlar, düşük Cr(h) değerli alanların ise yüksek dereceli alanlar ile korelasyon gösterdiği görülmüş olup Cr değerlerinin ve Cho/NAA oranının tümör tanısında ve derecesinin belirlenmesinde yararlı olduğu bulunmuştur.