Ekonomik özgürlükler ve gelir eşitsizliği arasındaki ilişki: Seçilmiş ülkeler örneği

Çalışmada, ekonomik özgürlükler ve gelir dağılımı arasındaki ilişki farklı gelir gruplarındaki ülkeler için analiz edilmektedir. Ülkeler, düşük, alt-orta, üst-orta ve yüksek gelirli olmak üzere gruplandırılmıştır. Bu ülke grupları panel veri analiz yöntemiyle incelenmiştir Gelir eşitsizliğini ölçümünde bağımlı değişken olarak Gini katsayısı kullanılırken, ekonomik özgürlüğün ölçümümde, Heritage Vakfı tarafından düzenlenen Ekonomik Özgürlük Endeksi bağımsız değişken olarak kullanılmıştır. Çalışmada kullanılan kontrol değişkenleri ise kişi başına düşen milli gelir, enflasyon, kamu eğitim harcamaları ve yurtiçi ticari marka tescilleri olarak belirlenmiştir. Ayrıca ülkelerin gelir gruplarında ve ekonomik özgürlük sınıflarındaki yükseliş ve düşüşleri gösteren dört adet kukla değişken olarak kullanılmıştır. Çalışmanın bulguları, ekonomik özgürlüğün ve alt bileşenlerinin, gelir eşitsizliği üzerinde etkili olduğu ve bu etkinin ülkelerin gelir düzeyine göre farklılık gösterdiğini ortaya koymaktadır. Düşük gelirli ülkelerde ekonomik özgürlük, gelir eşitsizliğini arttırırken, iş özgürlüğü ve parasal özgürlük gelir eşitsizliğini azaltıcı etki göstermektedir. Alt-orta gelirli ülkelerde ticaret özgürlüğü ve yatırım özgürlüğü eşitsizliği azaltıcı etki göstermektedir. Üst-orta gelirli ülkelerde ekonomik özgürlüklerin artışı gelir eşitsizliğini artırmaktadır. Ticaret ve yatırım özgürlüğü bileşenleri eşitsizliği azaltıcı etki gösterirken, kamu harcamaları ve iş özgürlüğü eşitsizliği arttırıcı etkiler göstermektedir. Yüksek gelirli ülkelerde ekonomik özgürlüklerin genel etkisi istatistiksel olarak anlamlı bulunmamıştır. Ancak ticaret, yatırım ve finansal özgürlük bileşenleri gelir eşitsizliğini azaltıcı etkiler göstermektedir. Çalışmanın sonuçları, ekonomik özgürlük politikalarının, ülkelerin kendi sosyal ve ekonomik koşulları çerçevesinde düzenlenmesi ve uygulanması gerektiğine işaret etmektedir. Gelir eşitsizliğini azaltmada, ekonomik özgürlüklerin alt bileşenlerine ve sosyal politikalara odaklanılması gerektiğini ortaya koymuştur. Kamu harcamalarının verimli ve adil bir şekilde yapılaması, eğitim harcamalarının etkin kullanımı, makroekonomik istikrarın sağlanması, ticaret özgürlüğünün artırılması ve düşük gelir gruplarının ekonomik faaliyetlere katılımını destekleyen politikaların gelir eşitsizliğini azaltmada önemli rol oynadığı saptanmıştır.