Eksenel yük altında dairesel gövde boşluğu bulunan soğuk şekillendirilmiş çelik kolonlarda yerel ve yerel burulmalı burkulma davranışının incelenmesi

Günümüzde hafif çelik yapılar, esneklikleri, hızlı montaj olanakları ve çeşitli kullanım avantajları nedeniyle giderek popülerlik kazanmaktadır. Ancak, bu yapıların kolonlarında, yapısal gereksinimler veya mimari tasarımın talepleri doğrultusunda çeşitli boşluklar bırakma ihtiyacı doğmaktadır. Bu boşluklar, elektrik tesisatı ve mekanik sistemlerin geçişini sağlamak amacıyla oluşturulabileceği gibi, estetik gereksinimler doğrultusunda da tercih edilebilir. Ancak, bu boşlukların kolonların mekanik performansı üzerindeki etkisi yeterince araştırılmamıştır. Boşlukların varlığı, kolonların taşıma kapasitesi, burkulma modu ve enerji emilme yetenekleri gibi önemli mekanik özellikleri üzerinde olumsuz etkiler yaratabilir. Boşluğun geometrisi ve boyutunun, kolonların yerel ve genel burulmalı burkulma davranışı üzerindeki etkisi de net bir şekilde belirlenmemiştir. Bu tez, hafif çelik yapılarda bırakılan dairesel boşlukların mekanik performans üzerindeki etkilerini detaylı bir şekilde incelemeyi amaçlamaktadır. Toplamda 16 numune kullanılarak kapsamlı bir deneysel çalışma yürütülmüştür. Numuneler, 8 normal ve 8 yüksek sıcaklığa maruz kalan elemanlardan oluşacak şekilde iki gruba ayrılmıştır. Her iki grupta, 500 mm ve 300 mm yüksekliğinde, boşluksuz ve farklı çaplarda dairesel boşluklar bulunan kolonlar yer almaktadır. Bu boşluklar sırasıyla boşluksuz, 48 mm, 96 mm ve 144 mm çaplarındadır. Deneylerde, her bir numunenin eksenel yük altında davranışı incelenmiş ve elde edilen veriler analiz edilmiştir. Bu analizler sonucunda, farklı boşluk çaplarının ve yüksek sıcaklığa maruz kalmanın, kolonların taşıma kapasitesi, burkulma direnci ve enerji emilme yetenekleri üzerindeki etkileri detaylı bir şekilde değerlendirilmiştir. Bu çalışmanın sonuçları, hafif çelik yapıların tasarımı ve inşaatında kullanılan kolonların güvenliği ve performansı hakkında daha sağlam bir temel oluşturmayı amaçlamaktadır.