Eleştirel ve spekülatif grafik tasarım yaklaşımıyla afişlerde gelecek senaryoları

Jorge Frascara tasarımı tanımlarken onu bir eylem ya da bir aksiyon olarak görür. Ona göre tasarım ya da tasarlamak, yeniden keşfetmeyi, görünmeyeni görünene çevirmeyi ve iletişim kurmayı gerektirir. Böylece tasarım ya da tasarlamak, karar verme mekanizmalarının kullanılmasını, bilginin uygulanmasını ve yeni bilginin üretilmesini içerir (ÇizgiDışı 6, 2010:81-82). Frascara'nın bu ifadesi, günümüz tasarım sürecinde yeniden anlamlandırılan birçok tasarım kavramının da temelini oluşturur. Artık ne tasarladığımıza ya da nasıl tasarladığımıza odaklanmak yerine, neden tasarladığımızla ilgili endişeleri ifade etmenin yollarını arayan bu yeni tasarım anlayışlarının disiplinlerarası bir yol izlemesi de eleştirel ve öz-düşünümsel (self-reflexively) tasarım uygulamalarına doğru bir eğilimin ortaya çıkmasına olanak verir. Söz konusu yeni tasarım anlayışları arasında eleştirel tasarım (critical design) ve spekülatif tasarım (speculative design) kavramlarına odaklanan bu tezde, eleştirel ve spekülatif yaklaşımların grafik tasarım geleneği ve bu geleneğin önemli bir parçası olan afişlerle kurduğu ilişki tartışılır. Aynı zamanda bu bağlamda geliştirilen eleştirel grafik tasarım ve spekülatif grafik tasarım kavramlarının da temeli oluşturulur. Bir eser metni olan bu tezle spekülatif bir grafik tasarım projesinin hangi şartlar altında sorgulama aracına dönüştüğü, anlatı ve senaryolar aracılığıyla eleştirel duruşun nasıl görselleşebileceği araştırılır. Tasarım yoluyla oluşturulmuş spekülatif senaryoların güvenilirliği önemli bir husustur. James Auger, tasarımların izleyici ile güvenli bir bağ kurabilmesi için algısal köprü kavramından bahseder. Bu tezde ortaya konan ve spekülatif bir grafik tasarım projesi olan Harikalar Diyarı'nda da Auger'in bahsettiği algısal köprülerdeki ilkeler kullanılarak spekülatif anlatı keşfedilmeye çalışılır.