Emperyalizm kapitalizmin doğasında (mı-)dır?

Kapitalist ekonomide sermaye birikimi önemlidir. Kapitalist emek sürecindeyaratılan artık-değerin sermayeye dönüstürülmesi sonucu biriktirilen sermaye,yeniden üretimin kosulları yaratılarak daima büyüyen ölçekte artık-değer elde eder,dolayısıyla sermayeyi biriktirir. Kapitalist toplumsal iliskiler de böylece herdefasında yeniden üretilmis olur. Ancak kapitalizmin yeniden birikim kosulları verealizasyon sorunu kapitalizmin çeliskili bir doğası olduğunu ortaya koyar.Dolayısıyla Marksist iktisat, kapitalizmi doğası gereği krizler üreten bir sistem olarakkabul eder.Kapitalist birikim kosulları, kapitalizmin içinde barındırdığı esitsiz gelisim yaratanyapı, kapitalizmi ister istemez sınırlarının dısına çıkaracaktır. Kapitalizmin temeliolan sermaye biriktirme güdüsü bunu gerektirir. Nitekim, 19. yüzyılın ilk çeyreğindegörülen bu durum kapitalist tekelleri sınırların dısına itmistir. Bu yeni dönemrekabetçi kapitalizmin özünü içinde barındıran tekelci kapitalizme (yaniemperyalizme) yol açmıstır. Böylece temel karakteri kapitalizmle ortaya çıkan vekapitalizmin yasaması için kaçınılmaz olan emperyalizm ortaya çıkmıstır.Emperyalizm, kapitalizmin gelisim tarihiyle birlikte değisen bir ekonomik vepolitik bir süreç olarak günümüze kadar çesitli isimlerle karsımıza çıkmıstır. ?kinciDünya Savası'ndan sonra yeni sömürgecilik olarak ifade edilmis ve aynı sürecindevamında ise azgelismislik olarak karsımıza çıkmıstır. 1980'den sonra ise,küresellesme olgusu tarafından üstü örtülmüstür. Ve 21. yüzyılda ABD'nin açıkçabelirginlestirdiği bir emperyalizm olarak, kapitalizmin çıkarlarına uygun hareketetmektedir. Dolayısıyla, emperyalizmin gerçek anlamını vermek için kendisindenkaynaklanmıs olduğu kapitalizmin doğasını, ideolojisini ortaya koymak gerekir.Dünya kapitalist ekonomisi özellikle sermaye birikiminin yavasladığı vesınıfsal çeliskilerin siddetlendiği her bunalım döneminde nasıl bir kapitalistdönüsümle bundan çıkacağı sorununu yasar. Kapitalist dönüsümün anahtarıideolojidedir. Bu bağlamda 1929 bunalımıyla Klasik görüs konumunu Keynezyengörüse bırakmısken, 1970'lerdeki bunalım ise Keynezyen anlayısın yerini yeniliberalizmebırakmıstır. Yaygın biçimde küresellesme olarak adlandırılan1980'lerden sonraki süreç ise emperyalizmden baska bir sey değildir.Anahtar Kelimeler: Emperyalizm, Kapitalizm, Kriz.