En büyük yer ivmesi azalım ilişkilerinin yakın dönemde Türkiye'de meydana gelen depremlerle performanslarının değerlendirmesi

Sismik aktivitesi yüksek bölgelerdeki mühendislik uygulamaları için olası deprem senaryoları dikkate alınarak, tepe yer ivmesinin (amax veya PGA) gerçekçi tahmini çok önemlidir. Bu amaçla farklı bölgelerde, farklı veri tabanları kullanılarak çok sayıda amax tahmin eşitliği geliştirilmiştir. Ancak, literatürde bulunan çok sayıdaki eşitliğe rağmen yüksek tahmin performanslarının sağlanamadığı da bir gerçek olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu çalışmada yaygın bilinen bazı azalım ilişkilerinin en büyük yer ivmesi tahminine yönelik performansları, yakın dönem Türkiye deprem verileriyle sınanmış ve değerlendirilmiştir. Performans değerlendirmelerinde öne çıkan İnan vd. (1996) ve Akkar ve Bommer (2010) tarafından geliştirilen iki eşitliğin sonuçlarının bütünleştirilmesi için, ilk aşamada bu iki eşitliğin amax sonuçlarının farklı ağırlık oranlarıyla toplanması denenmiştir. İkinci aşamada ise bu iki eşitliğin amax sonuçlarının yanı sıra, moment büyüklüğü (Mw) ve depremin merkez üstüne uzaklığının (Repi) birlikte girdi parametreleri olarak kullanıldığı, yapay sinir ağı (YSA) modellemesi yapılmıştır. İki tahmin eşitliğinin amax sonuçlarının bütünleştirilmesine yönelik YSA tabanlı bu yaklaşımda; Mw ve Repi'ye bağlı olarak eşitliklerin değişken ağırlıklı katıldıkları sonuçların üretilmesi amaçlanmıştır. Performans değerlendirmeleri sonucunda en iyi performansın elde edildiği model olan YSA modellinin, kullanım pratiğinin sağlanmasına yönelik bir seri abak hazırlanmıştır. Tezin son bölümünde geliştirilen abaklar kullanılarak Kuzey Anadolu Fayı üzerinde Mw=7.5 ve Mw=6.5 büyüklüğünde iki senaryo deprem için Karadeniz bölgesinde bir alanın amax dağılım haritası üretilmiştir.