ENKD1 primer siliyum içeriğinin düzenlenmesi için önemli olan sentrozom ve siliyuma konumlanan mikrotübül-ilişkili proteindir

Sentrozom ve siliya evrimsel açıdan korunmuş, mikrotübüllerden oluşan hücrenin işlevselliği ve gelişim için önemli yapılardır. Sentrozom ve siliyumdaki fonksiyon bozuklukları kansere ve gelişimsel hastalıklara yol açmaktadır. Mikrotübüllerin mikrotübül-ilişkili proteinler ve tubulin modifikasyonları ile düzenli yapılar oluştruması en iyi mitozda çalışılmıştır. Fakat mikrotübül-ilişkili proteinlerin durağan durumda uzunluklarını sabit tutan sentriyoller ve siliyum aksonemi nasıl oluşturup düzenledikleri bilinmemektedir. Özellikle sentriyol ve siliyuma özel mikrotübül-ilişkili proteinlerin ne oldukları ve sentriol ve siliyumun oluşması ve korunması konusunda nasıl birlikte çalıştıkları bilinmemektedir. Bu tez çalışmasında ENKD1 proteinini sentiyol duvarının ve aksonemin memeli hücrelerde bir parçası olduğunu ve bu yapılar ve başka mikrotübül-ilişkili proteinlerle proksimite partneri olduğunu gösterdim. Test tüpünde ve hücrelerde yapılan deneylerle ENKD1'in mikrotübül polimerleşmesini teşvik eden ve mikrotübül organizasyon ve sabitliğini düzenleyen yeni bir mikrotübül-ilişkili protein olduğunu gösterdim. Bulduğum sonuçlarla uyumlu olarak, ENKD1'in fazla ifadesinin tübülin polimerleşmesini ve asetilasyonunu artırdığını ve mikrotübül organizasyonunu bozduğunu gösterdim. ENKD1 ifadesinin eksikliği siliyum uzunluğunu etkiledi. Ek olarak ENKD1 ifadesi eksik olan hücrelerde siliyum içeriği etkilendi ve Hedgehog yolağının etkinleşmesi başarısız oldu. Bulgularım, mikrotübül-ilişkili proteinler ve primer siliyum arasındaki fonksiyonel ve düzenleyici ilişkinin anlaşılmasını ilerletti.