Eriobotrya japonica Lindl çekirdek ve yapraklarından gümüş nanopartikül (AgNPs) sentezi, karakterizasyonu ve kolorektal kanser hücresi (HT-29) üzerine antikanser etkisinin belirlenmesi

Eriobotrya japonica Lindl. (E. japonica L.) (Yenidünya, Malta eriği) bitkisinin çeşitli ekstrelerinin pek çok farmakolojik etkileri olduğu bilinmektedir. Özellikle meyvedeki zengin içeriklerin kolorektal kanser üzerine etkili olduğu belirlenmiştir. Yeşil sentez olarak da bilinen bitki ekstrelerinden elde edilen gümüş nanopartiküllerin (AgNPs) bitkilerin biyolojik aktivitelerini artırdığı bilinmektedir. Çalışmamız E. japonica L. bitkisinin yaprak ve çekirdek gibi tüketilmeyen organlarından elde edilen ekstrelerin kolorektal kanser hücre hattı (HT-29) üzerine etkilerinin araştırıldığı ilk çalışmadır. E. japonica L. bitkisinin yaprak ve çekirdeklerinden farklı çözücülerle (%75 metanol, %75 etanol ve distile su) bitki ekstreleri elde edilip, toplam fenolik ve toplam flavonoid içerikleri analiz edilmiştir. En uygun içeriğe sahip olan ekstreden farklı konsantrasyonlarda (1 mM, 5 mM ve 10 mM) AgNP sentezi gerçekleştirilmiştir. AgNP sentezi, renk değişimi, UV-VIS, FTIR, SEM, XRD ve Zeta potansiyeli ve boyutu yöntemleri ile karakterize edilmiştir. Farklı konsantrasyonlarda hazırlanan AgNP'lerin ve ekstrelerin 24, 48 ve 72 saat sürelerde HT-29 hücrelerine karşı sitotoksik etkisi MTT yöntemi ile ve migrasyon üzerine etkileri yara iyileşme yöntemi ile belirlenmiştir. Çekirdek ve yaprak ekstrelerinde en yüksek fenolik ve flavonoid içerik %75 etanol ile elde edilmiştir. Çekirdekte ve yapraktaki toplam fenolik içerik sırasıyla 367,24 ± 0,038 ve 1487,05 ± 0,017 mgGAE/100g iken toplam flavonoid madde miktarları ise sırasıyla 18,96 ve 30,93 ± 0,001 mg/mL (QE)'dir. Bu AgNP'lerin UV-VIS spektroskopi grafiğinde 430-450 nm aralığında pikler elde edilirken, SEM görüntülerinde küresel ve kübik yapıda olduğu, FTIR, XRD ve zeta potansiyel sonuçlarının ise literatüre uygun değerlerde olduğu belirlenmiştir. AgNP'lerin HT-29 hücre hattındaki en iyi sitotoksik etkileri çekirdekte IC50: 8,339 ug/L iken yaprakta AgNP IC50: 0,05805 ug/mL'dir. Yapra iyileşmesinde ise 10 mM çekirdek (%19) ve 5 mM yaprak AgNP'sinin (%50) hücre göçü üzerinde inhibe edici etkisi olduğu gözlenmiştir.