DoctorateOpen Access

Döngüsel ekonomi, gölge ekonomi, dış borç üzerine makaleler

2025
0 views
0 downloads
Advisor: Prof. Dr. Ali Kabasakal

Abstract (TR)

Doğal kaynak rantlarının (NRR) yönetimi, bir ülkenin ekonomik kalkınması açısından önemli zorluklar teşkil etmektedir. Bu, özellikle ekonomik faaliyetlerin kötü düzenlendiği ve/veya hükümet tarafından kaydedilmediği bir gölge ekonomi (SE) varlığında, 'kaynak nimetleri' ya da tersine 'kaynak laneti'ne yol açabilir. Sonuç olarak, kurumsal kalite (IQ), NRR'nin kalkınma süreçleri üzerindeki etkili yönetiminin sonuçlarını kritik bir şekilde etkiler. İlk makalenin katma değeri, NRR ve IQ'nun dünya çapında ülke gruplarındaki SE üzerindeki birleşik etkilerini araştırmaktır. Temel bulgular, NRR'nin yüksek gelirli ülkelerde (HICs), üst-orta gelirli ülkelerde (UMICs) ve alt-orta gelirli ülkelerde (LMICs) SE'yi nasıl azalttığını göstermektedir. Ancak, düşük gelirli ülkelerde (LICs) NRR'deki artışlar, IQ'nun moderasyonu ile ya da olmadan, SE'nin artmasına yol açmakta ve bu da 'kaynak laneti' hipotezini doğrulamaktadır. Ayrıca, IQ'nun moderasyonu ile, NRR tüm ülkelerde, LMIC'ler ve LIC'ler hariç, SE'yi önemli ölçüde azaltmaktadır. Ayrıca, Doğal Sermaye Stoku (NRR), yaşamımızın ve ekonomik kalkınmamızın merkezinde yer alırken, aynı zamanda önemli çevresel tehditler oluşturmaktadır. Çevresel bozulmayı önlemek, sürdürülebilir kalkınma için kuşkusuz hayati öneme sahiptir. Döngüsel ekonomi (CE), bu kritik dönemdeki ikilemi çözebilir. Bu nedenle, ikinci makale, doğal sermaye stoku (NRR), CE ve çevresel sürdürülebilirlik (ENS) arasındaki dinamikleri incelemeyi ve sürdürülebilir kalkınmayı sağlamak için etkili yolları belirlemeyi amaçlamaktadır. Üç temel sütun oluşturur: (1) NRR'nin verimli kullanımı, (2) CE aracılığıyla sürdürülebilir üretim ve tüketim, ve (3) ENS'yi güvence altına alarak BM'nin Sürdürülebilir Kalkınma Hedefleri - 8, 12 ve 13 (SDG'ler 8, 12 & 13) doğrultusunda sürdürülebilir kalkınmayı sağlamak. Araştırma, sürdürülebilir kalkınma için NRR, CE ve ENS arasındaki etkileşimi vurgulayan bir üçlü çözümü önermektedir. Bulgular, doğrudan NRR'nin çıkarılmasının ENS'yi olumsuz etkileyebileceğini, ancak NRR'nin CE uygulamaları ile entegrasyonunun bu olumsuz etkileri önemli ölçüde azalttığını ve ENS'yi desteklediğini göstermektedir. Araştırmamız, politika yapıcılar için değerli içgörüler sunmakta ve ENS'nin artırılması yoluyla sürdürülebilir kalkınmaya ulaşmak için 'aktif' ekonomik politika önerilerinde bulunmaktadır. Ayrıca, Siyasi istikrar (PS), ekonomik kalkınmanın temel taşlarından biridir, ancak gölge ekonominin (SE) PS'yi belirlemedeki rolü literatürde keşfedilmemiştir. Üçüncü makale, bu önemli boşluğu, 1996-2018 yılları arasında 124 ülke üzerinden, informal ve formal ekonomilerin (FE) PS üzerindeki etkilerini inceleyerek doldurmaktadır. Bulgular, SE'nin PS'yi önemli ölçüde zayıflattığını, ancak FE'nin PS'yi artırmada önemli bir rol oynadığını göstermektedir. Bu sonuçlar, politika yapıcılar için değerli içgörüler sunarak, PS'yi sağlamak ve sürdürülebilir ekonomik kalkınmayı teşvik etmek amacıyla SE faaliyetlerinin en aza indirilmesinin önemini vurgulamaktadır.

Author

Dr. Muhammad Salah Uddın

How to Cite

Muhammad Salah Uddın (Doktora Tezi). Döngüsel ekonomi, gölge ekonomi, dış borç üzerine makaleler, 2025, Sakarya University.

Keywords

License

Tüm Hakları Saklıdır

This work is shared under the specified license terms.

More theses from Sakarya University