Evaluation of the effect of shopping centers architectural typologies on customer behavior: erbil case studies

İnsan, genel olarak çevre ve özellikle yapılı çevrenin ana kullanıcısıdır. İnsan davranışlarını, ele alan çeşitli çalışmalar ve bilimsel araştırmalarda yapılı çevre ve insan arasındaki karşılıklı etkileşimi analiz etmişlerdir. Bu çalışmalarda insan davranışının çevreyi etkilediğini ve aynı zamanda onun tarafından da etkilenir olduğunu belirginleştirmiş ve alışveriş ortamı insan davranışını etkileyen önemli ortamlardan biri olarak kabul edilmektedir. Ekonomik ve davranış üzerine yapılan çalışmaların çoğunda, müşteri davranışı üzerinde başlıca bir etkiye sahip durum, faktörleri oluşturan ortamlardır. Bu faktörlerin arasında etkili olanlardan biri de alışveriş ortamıdır. Müşteri davranışları üzerine yapılan eski çalışmalarda alışveriş ortamının fiziksel özelliklerinin etkisi vurgulanmış, bu yaklaşımla da müşteri davranışının etkisinin doğası göz ardı edilmiş ya da araştırmalarda çok fazla değinilmemiştir. Bu etkinin derecesi, müşterinin özelliklerine göre; kendisi ve müşterinin belirli ortamlarda davranışı ve alışveriş ortamı arasındaki ilişki iyi okunabilmeli ve analiz edilmelidir ki, bu da iyi müşteri çeken bir alışveriş ortamı sağlamak amacıyla değişken bir fiziksel ortam oluşturur. Bu noktadan itibaren çalışmanın ana amacı; müşterinin, alışveriş çevresi ve bu fiziksel çevre ile arasındaki davranış ilişkisini incelemektedir. Alışveriş merkezleri, tüm dünyada birçok ülkede faaliyetlerindeki çeşitlilik nedeniyle yaygın modern mimarlık türlerinden biri olarak kabul edilir. Bu da, müşteri davranışı üzerindeki söz dizimsel alışveriş merkezinin etkisinin belirlenmesi ile araştırmanın amacının kristalize edilmesine yardımcı olmuş, aynı zamanda davranış yaklaşımını desteklemek için takip edilmesi gereken prosedürleri keşfetmek ve müşteri davranışlarında kaçınmanın önlenmesi ile temsil edilmektedir.Bu durumun başarılı olması için araştırma da aşağıdaki adımları izlemek gerekmektedir: İnsan davranışını etkileyen en önemli etkili faktör; genel olarak ispat eden kapsamlı bir teorik çerçeve koymak ve özellikle müşterinin davranışını etkileyen bu etkiler ile alışveriş alanı söz dizimsel özelliklerine ilişkin en önemli öğeleri sonuçlandırmak için müşterinin davranışlarının incelenmesidir. Buna ek olarak, güncel araştırmalarda müşterilerin psikolojik etkileri ile uğraşmadan, belirli bir davranış türüne dikkat edilmiş ve bu anlamda bir yaklaşım ve kaçınma davranışı için odaklanılmıştır. Müşterilerin davranışını etkileyen mekanların dizimsel özelliklerinin oynadığı rolün altını çizerek aynı zamanda araştırmanın hipotezini test etmek için, Irak Erbil'de alışveriş merkezlerinden bazılarını bu yaklaşım veya pratik çalışma yürütmek amacıyla, bu alışveriş merkezleri temsilen seçilmişlerdir. Mevcut haritalar, fotoğraflar, manuel tarama, yanı sıra gözlem ve tüm müşteri davranışları üzerindeki etkisi belirli bir ölçüde test edilmesi gereken değişkenleri ölçmek için kullanılmıştır. Temsil için seçilen alışveriş merkezlerinin mekansal dizimsel karakteristiklerini 'mimari elemanları ve müşteri davranışları arasındaki ilişkinin doğasını keşfetmek için, çoklu doğrusal regresyon kullanılarak, pratik çalışmanın sonuçlarını ve yaya akışını analiz etmek için (SPSS 20) programı kullanıldı. Ayrıca, müşterinin davranışlarını etkileyen, mekanın dizimsel nitelikleri belirli matematiksel (istatistiksel) araçları da ve yeni belirlenen bir yöntem kullanılarak gerçekleştirildi. Araştırma sonuçlarında ve önerilerde çekim noktaları, çekim noktalarının pozisyonu, giriş sayısı, serbest düğüm pozisyonuna giriş konumunun bazı özellikleri ile alışveriş merkezi elemanları (alışveriş merkezi uzunluğu, sayısının önemini teyit, dikey hareketi, Özel dükkan sayısı, dükkan büyüklüğü (61-120) (120-200)) ile ilgili bilgiler sunuldu. Alışveriş merkezlerinin mekansal dizinlerinin müşterinin davranışlarını ve tasarım yaklaşımını etkileyen hayati bir rol oynadığı tespit edilmiştir. Anahtar Sözcükler: Müşteri Davranışı, Alışveriş Çevre, Sentaktik Karakteristik, yaklaşım davranışı, kaçınma davranışı.