Kahramanmaraş merkezli depremlerde olayların merkeziliği ile travma sonrası gelişim ve yıpranma arasındaki ilişkide ruminasyon ve travma sonrası bilişlerin aracı rolünün incelenmesi

Bu tez çalışması, 6 Şubat Kahramanmaraş merkezli depremlerin depremden etkilenen illerde eğitimlerine devam eden üniversite öğrencileri üzerindeki psikolojik etkilerini incelemeyi ve depremin etkileri ile olası psikolojik sonuçları arasında aracılık yapan değişkenleri keşfetmeyi amaçlamıştır. Bu bağlamda, objektif deprem deneyimi kontrol edilirken olayların merkeziliği ile travma sonrası büyüme ve travma sonrası yıpranma arasındaki ilişki araştırılmıştır. Ayrıca travma sonrası bilişler ve ruminasyon türlerinin bu ilişkide varsayılan aracılık rolleri değerlendirilmiş ve test edilmiştir. Örnekleme ulaşmak için amaca yönelik ve uygun örnekleme teknikleri kullanılmış olup, araştırmaya 200 katılımcı dahil edilmiştir. Bağımlı değişkenleri yordayan değişkenler hiyerarşik regresyon analizi kullanılarak belirlenmiştir. Daha sonra potansiyel değişkenlerin aracı rollerini incelemek için aracılık analizi kullanılmıştır. Analizler sonucunda, depremin merkeziliği ile travma sonrası büyüme arasındaki ilişkinin bilinçli ruminasyonun kısmen aracılık ettiği bulgusu, öğrencilere travmatik deneyimlerden sonra anlam yaratmada yardımcı olmanın ne kadar önemli olduğunu vurgulamaktadır. Ayrıca travma sonrası bilişler, olay merkeziliği ile travma sonrası yıpranma arasındaki ilişkiye aracılık etmektedir; girici ruminasyonun aracılık etkisi bulunmamaktadır. Alanyazındaki bulgularla çalışma bulguları birarada tartışılmıştır.