Farklı implant-abutment bağlantı tipleri ile farklı materyallerden üretilen abutmentlerin doğal diş-implant destekli sabit protezlerde stres dağılımının sonlu elemanlar analiz yöntemi ile incelenmesi

Bu çalışmada doğal diş ve dental implantlardan destek alan sabit protetik restorasyonlardaki farklı implant-abutment bağlantı tipleri ve farklı elastisite modülüne sahip abutent materyallerine gelen kuvvetlerin doğal diş, dental implant, bağlantı vidası, abutment, protetik materyal ve kemik üzerinde oluşturduğu streslerin sonlu elemanlar stres analizi yöntemiyle incelenmesi amaçlanmıştır. Bu amaçla 44 numaralı doğal dişten ve 46 numaralı bölgeye yerleştirilen dental implanttan destek alan üç üyeli sabit protez ve bu protezi çevreleyen kemik kesitini içeren üç adet üç boyutlu model bilgisayar ortamında sanal olarak oluşturulmuştur. Bu üç boyutlu modellerde abutment materyali olarak titanyum (Ti), zirkonya (Zr) ve hibrit (H) abutment kullanılmıştır. Ayrıca modellerde eksternal hekzagonal (EH), internal hekzagonal (İH) ve morse taper (MT) bağlantı tipleri kullanılmıştır. Çalışmamızda periodontal ligament non-lineer olarak modellenirken doğal diş, dental implant, bağlantı vidası, abutment, protetik materyal ve kemik lineer olarak modellenmiştir. Bu çalışmada premolar dişlerin her birine 100 N, molar dişe 200 N olmak üzere toplam 400 N değerinde vertikal ve oblik yönlü kuvvet uygulanmıştır. Bu kuvvetlerin kortikal ve trabeküler kemikte, doğal diş, dental implant, bağlantı vidası, abutment ve protetik materyalde oluşturduğu Von Mises stresleri incelenmiştir. Elde edilen sonuçlara göre çalışmadaki tüm modellerde vertikal ve oblik kuvvetler sonucunda oluşan stresler kortikal kemikte, trabeküler kemikten daha yüksek tespit edilmiştir. Ayrıca streslerin dental implant çevresindeki kortikal kemikte, doğal diş çevresindeki kortikal kemikten daha fazla yoğunlaştığı tespit edilmiştir. Vertikal ve oblik kuvvetlerde morse taper bağlantı tipine sahip olan modellerde kortikal kemikte daha düşük stres değerleri tespit edilmiştir. Vertikal ve oblik kuvvetler sonucunda doğal dişte, bağlantı vidasında ve implantta meydana gelen stresler morse taper bağlantı tipine sahip modellerde daha yüksek tespit edilmiş ve implantın boyun kısımında yoğunlaşmıştır. Titanyuma kıyasla daha rijit bir materyal olan zirkonya materyalinin abutment olarak kullanıldığı modellerde kuvvetler sonucunda daha yüksek stresler değerleri tespit edilmiştir. Bu çalışmanın sonucunda hem uygulanan kuvvetin yönünün hem de kullanılan implant-abutment bağlantı tasarımı ile abutment materyalinin doğal diş-dental implant destekli protezlerde oluşan stres değerlerini etkilediği tespit edilmiştir.