Non-equilibrium steady state phase transitions of various statistical models

Farklı sistemlerin denge dışı faz geçişleri değişik yollarla incelenmiştir. Bu sistemler farklı sıcaklıklı ısı banyoları ile etkileşmekte olup, denge dışı limitlerine Kawasaki-tipi (spin değişimi) stokastik dinamiği ile erişmektedirler. İlk olarak, kare örgülü, iki-sıcaklıklı ve korunumlu düzen parametreli spin-1/2 Ising modelinin kritiklik durumu, konum uzayı renormalizasyon grup metodu kullanılarak incelenmiştir. Denge dışı dinamikler, farklı sıcaklıklarla (Tx ve Ty), x ve y yönlerinde gerçekleşen spin değişimleri için farklı zaman ölçek sabitleriyle sağlanmıştır. Bu çalışma ile sisteme ait çok parametreli kritik yüzey ilk defa sunulmuştur. İlgili kritik üsteller elde edilmiş olup, sürer durumlar için elde edilen üstellerin denge dışı faz geçişlerinin farklı evrensellik sınıfı özelliğini gösterdiği tespit edilmiştir. Ayrıca, iki-boyutlu kare örgülü iç içe geçmiş iki adet Ising modelinden oluşan sekiz-köşe modelinin sürer durum faz geçişleri Monte Carlo simülasyonu yolu ile çalışılmıştır. Birbirinden bağımsız dört farklı 60 milyon Monte Carlo adımı içeren simülasyonlardan yararlanılmıştır. Sistem dinamiklerini oluşturan spin değişimleri alt örgüler içerisinde gerçekleşmektedir. Sistemi etkileyen ısı banyolarından biri sonlu sıcaklıkta iken diğeri sonsuz sıcaklıktadır. Bu limitte, hesaplanan kritik üsteller, denge Ising modeli evrensellik sınıfı ile tutarlılık göstermektedir. Anahtar s ozc ukler: Dengede Olmayan Faz Ge¸ci¸sleri, Renormalizasyon Grup Teorisi, Monte Carlo Sim¨ulasyonu, Kritik Nokta, Kritik Ustel, Evrensellik.