Farklı kimyasal çözücü ajanlarin seramik ortodontik braketlerin debonding ve kopma bölgeleri üzerine etkilerinin in vitro olarak değerlendirilmesi

Bu in vitro tez çalışmasının amacı; farklı organik kimyasal çözücülerin, seramik braketlerin debonding kuvvetlerine olan etkilerini belirlemek ve mine hasarlarını engelleyecek yeni bir debonding yaklaşımı oluşturmaktır. Çalışmada ortodontik amaç ile çekilmiş 132 adet insan premolar dişi kullanılmıştır. Her biri 12 dişten oluşan, kontrol grubu ile 5 farklı organik kimyasal çözücünün (aseton, etanol, dimetil sülfoksit, nane yağı, sıcak su) iki farklı sürede (5 dakika ve 15 dakika) debonding öncesi uygulanması ile oluşturulan toplam 11 adet grup bulunmaktadır. Termosiklus işlemini takiben örneklere evrensel test cihazı ile sıyırma kuvvetleri uygulanmıştır. MPa cinsinden kopma değerleri ölçüldükten sonra ARI skorlaması ile kopma bölgeleri ve artık yapıştırıcı miktarı belirlenmiştir. Solüsyonların mine yüzeyine etkisini belirlemek amacıyla her gruptan birer örneğin SEM görüntüsü incelenmiştir. Tüm gruplar içinde en yüksek sıyırma kuvvetleri etanol 5 dakika ve etanol 15 dakika gruplarında görülmüş olup, bu değerler kontrol grubunun sıyırma kuvvetlerine göre de istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksek bulunmuştur. SEM görüntüleri incelendiğinde; tüm gruplarda mikro çatlaklar izlenmesine rağmen, etanol grubunda çatlakların derinliğinin belirgin bir şekilde fazla olduğu ve mine yüzeyine en fazla hasarı etanolün verdiği belirlenmiştir. Sıcak suyun ve dimetil sülfoksitin kompoziti yumuşatmadığı, aksine sertleştirerek sıyırma kuvvetlerini arttırdığı, nane yağının ise kompoziti yumuşatma veya sertleştirme üzerine herhangi bir etkisinin olmadığı gözlenmiştir. Aseton 5 dakika ve aseton 15 dakika grubunun sıyırma kuvvetleri, aynı sürelerde uygulanan diğer kimyasal solüsyonlara ve kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı derecede düşük bulunmuştur. Seramik braketlerin debonding işlemi öncesinde aseton uygulanmasının, mine hasarını engelleyecek ve seramik braketlerin debondingini kolaylaştıracak alternatif bir yöntem olarak klinikte uygulanabileceği sonucuna ulaşılmıştır. Anahtar Kelimeler: Seramik Braket, Sıyırma Kuvvetleri, Organik Kimyasal Çözücü, Aseton, Etanol