Impacts of different organic waste on the rhizosphere of strawberry plants

Çilek (Fragaria x ananassa Duch.), arzu edilen lezzeti ve çekici şekliyle en seçkin küçük meyveler arasında yer almaktadır. Bu çalışma, hayvansal ve bitkisel atıkların çilek bitkilerinin rizosfer bölgelerini geliştirmek için kullanılmasını araştırmayı amaçlamıştır. Özellikle, büyükbaş hayvan gübresi (CM), kanatlı gübresi (PM), koyun gübresi (SM) ve solucan gübresi (VC) gibi farklı hayvan atıkları ile buğday samanı (WS), çeltik kavuzu (RH), çay atığı (TW) ve fındık zurufu (HH) gibi bitkisel artıkların çilek bitkisinin rizosfer mikrobiyolojisi ve bitki büyümesi üzerindeki etkileri sera koşullarında incelenmiştir. Bu amaçla, her bir saksıda bulunan 150 gr toprak üzerine toprak ağırlığının %5'i olacak şekilde organik atıkların uygulamaların yapılmış, çilek fidelerinin dikimi gerçekleştirilmiştir. Saksı topraklarının nem içeriği, her gün yapılan tartımlar ile tarla kapasitesi seviyesinde tutulmuştur. Deneme, tesadüf parselleri deneme desenine göre kurulmuş ve 61 gün sürmüştür.Deneme sonunda, toprakların bazı mikrobiyolojik ve kimyasal özelliklerin belirlenmesi amacıyla saksılardan toprak örnekleri alınmıştır. Toprak örneklerinde; toprak solunumu (BSR), mikrobiyal biyomas C (MBC), dehidrogenaz aktivitesi (DHA), katalaz aktivitesi (CA) gibi mikrobiyolojik özellikler ile ve organik madde (OM), pH, elektriksel iletkenlik (EC), toplam azot (N), değişebilir kalsiyum (Ca) ve magnezyum (Mg) gibi toprak kimyasal özellikleri olarak incelenmiştir. Elde edilen sonuçlara göre; TW, kontrol grubuna kıyasla BSR üzerinde en önemli etkiye sahip olduğunu göstermiştir. WS, kontrol grubuna kıyasla MBC üzerinde en yüksek etkiyi göstermiştir. SM, kontrol grubuna kıyasla DHA üzerinde en büyük etkiye sahip olmuş, PM ise CA üzerinde en önemli etkiyi göstermiştir. EC, PM, VC, CM, SM, TW, HH ve RH tarafından önemli ölçüde etkilenmiştir. Toprak pH değerinin, SM, HH, VC ve CM uygulamaları ile arttığı saptanıştır. Toprak organik madde içeriği ise tüm uygulamalarla artmıştır. Toplam N içeriği SM, CM ve VC ile artarken, TW, RH, WS, HH ve PM ile azalmıştır. Değiştirilebilir kalsiyum PM dışındaki tüm uygulamalarla azalmıştır. Değiştirilebilir magnezyum ise sırasıyla SM, WS, TW, HH, VC, CM ve RH tarafından arttırılırken, PM tarafından azaltılmıştır. Sonuç olarak, bitkisel ve hayvansal atıkların çilek yetiştiriciliğinde kullanımı, toprak özellikleri ve rizosferdeki mikrobiyel faaliyetleri değişik etkiler gösterdiği belirlenmiştir. Elde dilen bulgular, organik atık kullanımının toprak koşullarını iyileştirmek ve çilek bitkisinin büyümesini artırmak için potansiyel faydalarını gösterdiğini ortaya koymaktadır.