Farklı sürelerde mini vida ile tipping uygulaması sonrası premolar kök yüzeyindeki değişikliklerin mikro BT ile incelenmesi

Amaç: Bu prospektif klinik çalışmanın amacı mini vidalarla temasa geçecek şekilde hareket ettirilen birinci premolar dişlerin köklerinde oluşan rezorpsiyon kraterlerinin hacmini üç boyutlu olarak değerlendirerek ölçmek ve rezorpsiyon sonrası 4, 8 ve 12 haftalık tamir süreci hakkında bilgi edinmektir. Materyal ve Metot: Çalışmaya rutin ortodontik sabit aparey tedavisi uygulanacak ve tedavi planında çift taraflı üst 1. premolar diş çekimi gereken 42 hasta dahil edildi. Hastaların üst 1. premolar dişine 0.017''x.025'' TMA kantilever springler yerleştirilerek 150 g kuvvet uygulayacak şekilde aktive edildi ve distal interradiküler sahaya 1,5 mm çap ve 8 mm uzunluğundaki mini vidalar uygulandı. Her bireyin sağ segmentteki dişi mini vida uygulamasından 4. hafta sonra çekildi. Sol segmentteki diş için ilk 4 haftalık uygulama aynı olup mini vida ile kök teması sonrasındaki tamir sürecini araştırmak için 4, 8 ve 12. haftalarda diş çekimi yapıldı. İlk üç grupta mini vida (etken) uzaklaştırıldıktan sonra, diğer üç grupta ise spring (kuvvet) uzaklaştırıldıktan sonra tamir sürecine geçilerek tamir sürecine etkenin ve kuvvet uygulamasının etkisi araştırıldı. Süreç sonunda premolar dişlerin kök yüzeylerindeki rezorpsiyon kraterlerinin incelemesinde SkyScan 1172 Mikro BT cihazı ve CTAn 1.15.4.0 programı kullanılmıştır. Elde edilen sonuçlar Kruskal-Wallis tek yönlü varyans analizi ve Bonferroni düzeltmeli Mann-Whitney U testi ile değerlendirildi. Bulgular: Rezorpsiyon krater hacmi değerlendirildiğinde 4 haftalık retansiyon döneminde kontrol grubuna göre deney grubunda daha fazla hacim ölçüldü. Tamir süreci kuvvetin elimine edildiği gruplarda, 8 haftadan sonra artmıştır. Etkenin elimine edildiği gruplarda 4 haftalık retansiyon dönemi sonuçları 8 ve 12 haftadaki değerlerden daha fazladır. Sonuçlar: Mini vida ile kök hasarı oluşturulduktan sonra, kök yüzeyinde meydana gelen rezorpsiyon kraterlerinin tamiri esnasında etken ve kuvvet eliminasyonu karşılaştırıldığında, tamir mekanizmasının daha etkili gerçekleşebilmesi için kuvvet eliminasyonu daha uygundur. Rezorpsiyon kraterlerinin tamamen iyileşmesi için 12 haftalık retansiyon dönemi yeterli değildir.