Fortune 500 Türkiye'deki lojistik firmalarının hibrit bir çok kriterli karar verme modeli ile performans incelemesi

Lojistik sektörü, tedarik zincirlerinin etkin işleyişini sağlayan ve ülkelerin ekonomik rekabet gücünü doğrudan etkileyen stratejik sektörlerden biridir. Küresel ticaret hacmindeki artış, lojistik işletmelerinin operasyonel ve finansal performanslarının sistematik olarak değerlendirilmesini gerekli kılmaktadır. Bu kapsamda, performans ölçümünde çok kriterli karar verme (ÇKKV) yöntemleri yaygın olarak kullanılmakta ve işletmelerin çok boyutlu yapılarının nesnel biçimde analiz edilmesine olanak sağlamaktadır. Bu çalışmanın amacı, Fortune 500 Türkiye listesinde yer alan lojistik firmaların finansal performanslarını nesnel ağırlıklandırma ve sıralama yöntemlerini bütünleştiren bir ÇKKV modeli yardımıyla değerlendirmektir. Çalışmada kriter ağırlıkları MEREC (Method based on the Removal Effects of Criteria), LOGSTA (Logarithmic Normalization and Standard Deviation) ve SPC (Symmetry Point of Criterion) yöntemleri kullanılarak nesnel biçimde belirlenmiş; alternatif firmaların performans sıralamaları ise WEDBA (Weighted Euclidean Distance Based Approach) yöntemi ile elde edilmiştir. Ayrıca farklı ağırlıklandırma senaryoları altında duyarlılık ve tutarlılık analizleri gerçekleştirilerek önerilen modelin sağlamlığı test edilmiştir. Araştırma sonucunda, MEREC, LOGSTA ve SPC yöntemlerinin bütünleşik kullanımının kriter önem derecelerinin belirlenmesinde daha kapsamlı ve dengeli sonuçlar ürettiği görülmüştür. WEDBA yöntemiyle elde edilen performans sıralamalarının farklı ağırlıklandırma senaryolarında büyük ölçüde korunduğu ve modelin yüksek düzeyde kararlılık sergilediği belirlenmiştir. Elde edilen bulgular, lojistik firmaların finansal performanslarının nesnel ve çok boyutlu bir yaklaşımla değerlendirilmesine katkı sağlarken, sektör yöneticileri ve politika yapıcılar için karar verme süreçlerinde kullanılabilecek önemli çıktılar sunmaktadır.