Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Genetik Anabilim Dalında 2017-2020 yılları arasında tüm ekzom dizileme (WES) analizi yapılmış epilepsi ve/veya nöbetsiz EEG anomalisi bulunan hastaların retrospektif analizi

Epilepsi, beyin hücrelerinde ortaya çıkan anormal elektriksel aktiviteye bağlı epileptik nöbetlerle karakterize kronik nörolojik bir hastalık olup etiyolojisinde genetik faktörler ağırlıklı olarak rol oynamaktadır. NGS teknolojileri, epilepsi genetik etiyolojisini aydınlatmada kullanılan kuvvetli tanı araçlarıdır. NGS'in yaygın kullanımı sayesinde çoğu az sayıda hastada tanımlanmış yüzlerce epilepsi geni bulunmuştur. Vaka sayısının az olması sebebiyle bu genlerle ilişkili hastalıkların bulgularının çeşitliliği hakkında kısıtlı veri bulunmaktadır ve tanımlanacak her vakanın bulgu spektrumuna önemli katkılar yapması beklenmektedir. Mevcut çalışmada, Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Genetik Anabilim Dalı WES arşivinde 2017-2020 yılları arasında yer alan epilepsili veya nöbetsiz EEG anomalili 102 hasta, klinik bulguları ve epilepsi türlerine göre farklı fenotipik alt gruplara ayrılmış ve demografik, klinik ve moleküler genetik sonuçları ile birlikte değerlendirilmiştir. Çalışmadaki hastaların %37'sinde ebeveyn akrabalığı ve yaklaşık dörtte birinde benzer şekilde etkilenmiş akraba öyküsü bulunduğu saptanmıştır. WES analizi ile hastaların %45'ine tanı konulmuş olmakla beraber fenotipik alt gruplarda tanı oranlarının değişikenlik gösterdiği tespit edilmiştir. Mevcut sonuçlar epilepsi ilişkili hastalıklarının kalıtılabilirliğinin yüksek olduğunu göstermenin yanı sıra, WES analizinin epilepsi genetik tanısında kuvvetli bir tanı aracı olduğunu vurgulamaktadır. Çalışma alt grupları arasında farklı tanı oranları saptanmış olup, etiyolojilerinde WES ile tespit edilemeyecek alternatif genetik mekanizmaların farklı oranlarda bulunabileceğini düşündürmektedir. Birçok hastada konulan moleküler tanılar; tedavi seçeneği, prognoz, tekrarlama riski gibi genetik danışmanlık bilgilerinin yanı sıra, etkilenmiş aile bireylerinin de tanı almasını sağlamış ve tekrarlama riski yüksek durumlarda prenatal tanı seçeneği sunmuştur. Bu durum, WES analizinin genetik etiyoloji düşünülen epilepsilerde hasta yönetiminin önemli bir parçası olması gerektiğini göstermektedir. Anahtar Kelimeler: Epilepsi, WES, Arşiv Çalışması